روزنامه ملی انیس
ریاست روزنامه های دولتی افغانستان

نقش تعلیم و تربیه در تحول و توسعه ای پایدار در کشور

علم گرایی، روشن فکری و عقلانیت بسیاری از مشکلات جامعه را مرفوع می سازد، توسعه انسانی رکن اصلی توسعه پایدار است و باید برای ارتقای کیفیت تعلیم و تربیه در کشور تلاش همه جانبه صورت گیرد. تعلیم و تربیه برای تحول و توسعه پایدار به مثابه سمنت برای ساختمان می باشد. آبادی کشور، پیشرفت مادی و معنوی، تحول و توسعه پایدار برانگیزه و تعمق جامعه بالاخص نسل جوان ارتباط داشته و همین تعلیم وتربیه است که انسان ها را به سوی سعادت و خوشبختی سوق می دهد.

یگانه رمز موفقیت انقلاب صنعتی در کشور های غربی ایجاد مراکز تحقیقاتی بوده، اکثر دست آورد های علمی و تکنالوژیکی حاصل کار محققان می باشد. روند پروسه تحقیق به عهده پوهنتون ها وسایر مراکز تحقیقاتی است. پس در هر صورت تعلیم و تربیت است که کادر های تحقیقاتی را آماده و تحویل این مراکز میدهد. سرمایه گذاری در آموزش و پرورش نیروی انسانی یک سرمایه گذاری بلند مدت محسوب می شود و همه براین باور هستند که رشد و توسعه یک کشور به تعلیم و تربیه انسان های آگاه و مسئولیت پذیربستگی دارد.

آموزش و پرورش با تربیت افراد جامعه و دگرگون کردن طرز تفکر آنان می تواند بزرگترین خدمت را به تحول و تغییراتی اجتماعی رونما سازد.، یکی از موانع عمده عقب مانی در کشور های عقب مانده موانع فرهنگی است. در حال حاضر آموزش و پرورش به عنوان مؤثر ترین ابزار جوامع برای حل چالش های حال و آینده محسوب می شود. اگر بخواهیم جوامع توسعه یافته را با جوامع عقب مانده مقایسه کنیم می توان گفت که انسان های این دو جوامع از نظر فکری، فرهنگی و به طور کلی خصوصیات فردی و جمعی با یک دیگر تفاوت دارند و آموزش و پرورش منبع مشترک همه کشور های پیشرفته است و همین عامل مهم و اساسی تلقی می شود که کشور های پیشرفته را از جوامع عقب مانده تفکیک می‎نماید. کشور های پیشرفته با پی بردن به اهمیت آموزش و پرورش در راستای تحول و توسعه سرمایه گذاری هنگفتی نموده اند.

«ژابن» یکی از بنیان گذاران تعلیم و تربیه با توجه به نقش مؤثر آموزش و پرورش در توسعه اقتصادی و اجتماعی می‎گوید: «مانه هیچ منبع طبیعی داریم و نه هیچ قدرت نظامی ما تنها یک منبع داریم، و آنهم منابع بشری است و این منبع تمام ناشدنی است و باید آنرا تربیت کرد. و این قدرت فکری خواه ناخواه در آینده نزدیک قیمت ترین و با ارزش ترین ثروت مشترک همه جوامع نیز خواهد بود.»

قابل تذکار است جامع ای که از تعلیم و تربیه کافی برخورد دار باشد، حضور مشارکت آنها درصحنه های اجتماعی بیشتر خواهد بود، و به این ترتیب با مشارکت افراد تحصیل کرده و تعلیم یافته در موضوعات سیاسی (انتخابات، نظر خواهی عمومی تعیین سرنوشت جامعه…) نقش فعال و مستقیم خواهند داشت. در جوامع در حال تحول و توسعه با بالا رفتن سطح سواد مردم امکان گذار از جامعه سنتی به جامعه صنعتی تسهیل و تسریع خواهد شد. تحقیقات نشان داده است که در جوامع که افراد آن از سواد و تحصیلات کامل برخور دار باشند میزان اعتیاد، جرم وجنایت کمتر است. و تحصیلات افراد در کنترول جمعیت نقش بسزای دارد. بنابر این آموزش و پرورش در بُعد اجتماعی از جایگاهی والای برخور دار است، و می توان تعلیم و تربیت را زیربنای همه پیشرفت‎ها محسوب کرد که موجب ارتقایی کیفیت و بهبود مهارت های انسانی می گردد. آموزش و پرورش در روند تحول و توسعه بسیار مهم و توسعه کننده است«دانتون یکی از معماران انقلاب کبیر فرانسه می گوید: تعلیم و تربیت نخستین نیاز ملت ها است» بناءً توسعه آموزش و پرورش در کشور زمینه های لازم را برای تحولات اقتصادی و اجتماعی فراهم می سازد.  

البته نا گفته نباید گذاشت که تعلیم و تربیت می تواند موجب رشد و تحول در کشور ها شود که مبتنی بر پلان ها درست و مطابق به نیازهای جامعه
باشد.

اگر ما خواسته باشیم آله دست دیگران قرار نگیریم، هیچ راه نداریم جز اینکه خود و جامعه خود را به علوم انسانی (بشری) تجربی و تکنالوژیکی آراسته بسازیم. تعلیم و تربیت سبب بوجود آوردن شکوفای و انکشاف در سایر بخش ها(اقتصادی  فرهنگی، اجتماعی…) می گردد. مسئولین و تصمیم گیرندگان آموزش و پرورش در کشور توجه جدی بر این روند نداشته که متأسفانه دیدگاه برخی مسئولین از گذشته تا کنون در مورد اهمیت آموزش و پرورش مثبت و سازنده نیست تا آنجایی که برخی از آنان معارف را یک اداره مصرف کنند که مقداری از بودجه مملکت را بیهوده به مصرف می رسانند و سرمایه گزاری را در کشور یک کار بیهوده می‎دانند؛ در حالیکه دیدگاه جوامع پیشرفته در مورد تعلیم و تربیت این گونه نمی باشد. به هر اندازه ای که درک و اهمیت آموزش و پرورش از دید مردم و مسئولین افزایش یابد میزان سرمایه گذاری و توجه به آن نیز افزایش می یابد. و دلیل این همه چالش ها عدم درک و عدم سواد کافی مسئولین در نهاد های تعلیم و تربیت می‎باشد.

گفته می شود که آموزش و پرورش است که کشور ها را به سوی ترقی و پیشرفت سوق داده و آنها را از حالت بحرانی و فقر نجات داده است باید به آن توجه جدی نموده و پیشرفت بودجه دولت به تعلیم و تربیت افراد در کشور اختصاص داده شود، تا بتوانند مشکلاتی که فرا راه تعلیم و تربیت است مرفوع سازند، در مورد اهمیت و نقش آموزش و پرورش در تحول و توسعه در کشور به مسئولین و مردم آگاهی های لامزم داده شود. دولت باید به نهاد ها و سازمانهای آموزشی استقلال علمی و اقتصادی داده، کنترول و نظارت دوامدار از جانب دولت صورت گرفته، و افراد مسلکی، مجرب و متخصص به عنوان معلم و استاد توظیف و انتصاب شوند.

ترتیب کننده: پوهیالی سمونیار حبیب الله ستانکزی

ممکن است شما دوست داشته باشید