صفحه اصلی | anis | مقالات | به مناسبت روز جهانی موزیم در جهان؛ موزیم ملی افغانستان یکی از موزیم های غنی کشور های منطقه محسوب می شود

به مناسبت روز جهانی موزیم در جهان؛ موزیم ملی افغانستان یکی از موزیم های غنی کشور های منطقه محسوب می شود

بروز شده
اندازه حروف Decrease font Enlarge font

سده هاي نوزدهم و بيستم ميلادي شاهد تحولات اساسي و بنيادي واستقبال شديد مردم از موزیم هاست. از ابتداي سدة نوزدهم به موزیم و نقش سازنده آن در جوامع مختلف پي برده شد و موزیم هاي گونه گون در نقاط مختلف جهان فعاليت خود را آغاز نمودند . با گسترش موزیم ها لزوم به كار گرفتن كاركنان بيشترو آموزش آنان بيش از پيش احساس گرديد.نظر به استقبال مردم و به جهت بهره مند كردن هرچه بيشتر آنان از مزاياي مختلف موزیم مساعدت و همكاري كاركنان موزیم جنبه علمي به خود گرفت وآموزش به عنوان يكي از عملكردهاي موزیم ها شناخته شدو فعاليت موزیم ها در زمينه هاي مختلف هنري فرهنگي وآموزشي بيشتر وپر بارتر گرديد . استقبال از موزیم ها به حدي رسيد كه آنها فعاليت خود را در مسير خواستهاي مردم

 برنامه ريزي كردندو موزیم هاي تخصصي مانند شيشه، منسوجات، قالين وابزار موسيقي، آثار نويسندگان وهنرمندان و... نيز وارد ميدان فعاليت شدند . پس ازجنگ جهاني دوم (1939- 1945م.) تحولات سياسي اقتصادي اجتماعي فرهنگي دراروپاي غربي چهره موزیم هارا بكلي دگرگون كرد.موزیم ها با اشراف كامل به نقش آموزشي خود در عصر ارتباطات در صدد ارائه خدمات آموزشي بيشتر و اشاعه فرهنگ در محدوده گسترده تر بر آمدند و برنامه هاي جديدي را طراحي كردند. اين برنامه ها كاربردي نمودن موزیم ها نام گرفته است و موزیم داران خود به سوي مخاطبان موزیم ها پيش ميروند .  وسايل ارتباط جمعي از قبيل روزنامه راديو تلويزيون سينماو ويدیو از ابزارهاي مهم اين كاراند. نمايشگاه هاي مؤقت و سيار  موزیم بازديدهاي دسته جمعي و سخنرانيها با استفاده از امكانات سمعي وبصري همراه بوده در حد عالي و اطلاع رساني ابزارهاي لازم را در  اختيار موزیم داران قرار مي دهد.

موزیم  ملی افغانستان از با سابقه‌ترین موزیم ‌های منطقه به شمار میرود در جریان جنگهای تحمیلی  و دوره سیاه طالبان، فراز و نشیبهای فراوانی مانند غارت، اصابت موشک، تخریب ساختمان و در نهایت قاچاق اشیای آن به کشورهای منطقه و جهان را تجربه کرده است. این موزیم  که در حومه غربی شهر کابل در منطقه "دارالامان" قرار دارد، در سال‌های اخیر تا حدی بازسازی شده است اما آثار جنگ و ویرانی هنوز هم بر چهره این ساختمان دیده می‌شود. موزیم  ملی افغانستان در سال 1919 میلادی - 1297 هجری شمسی در زمان سلطنت "شاه امان الله" تأسیس  شد.
امان الله خان پس از این که توانست افغانستان‎را از استعمار انگلیس آزاد کند، به فکر ایجاد موزیم  ملی افغانستان افتاد تا بتواند به این طریق زمینه رشد فرهنگی، سیاسی، مدنی و تمدنی را در افغانستان به نمایش بگذارد
. شاه امان الله سعی کرد با تأسیس موزیم  ملی افغانستان یک بنیاد تاریخی در این کشور ایجاد کند که نه تنها جنبة باستانی و تاریخ شناسی داشت باشد، بلکه باعث احیای هویت و مدنیت تاریخی افغانستان شود و بتواند جنبه سیاسی نیز داشته باشد. اولین آثار تاریخی موجود در این موزیم  نسخههای خطی، ابزارآلات جنگی گلدوزی‌های دستی، سوزن‌دوزی، زر دوزی و همچنین اسناد تاریخی جزء اولین ورودی‌های این مجموعه بود که بیشتر از طرف مقامات افغان در هوتل باغ بالا (اینتر کانتیننتال) جمع آوری شد و تا سال 1925 در همان محل نگهداری می‌شد. این آثار در سال 1925 به دلیل کمبود جا به کاخ ریاست جمهوری افغانستان در قصر "کوته باغچه" که خود از ابنیه‌های تاریخی کشور به شمار می‌رود منتقل شد و تا سال 1931 در این محل نگهداری شد. در سال 1931 تصمیم گرفته شد که مجموعه باقی مانده از آثار تاریخی به محل کنونی موزیم  که در حومه دارالامان قرار دارد منتقل گردید. گذشت زمان باعث شد هر روز چهره موزیم  ملی از حالت مردم شناسی و تبار شناسی به باستان شناسی  تغییر کند، اضافه شدن اشیای مختلف به موزیم  ملی افغانستان این موزیم  را به مرکزی خاص در منطقه تبدیل کرد و این مرکز از معتبرترین موزیم ‌ها در شورای بین‌المللی موزیم های منطقه شناخته شد. تا اواخر سال 1992 بیش از یک هزارآثار تاریخی در این موزیم نگهداری میشد، اما زمانی که جنگهای تحمیلی در شهر کابل آغاز شد موزیم ملی و مرکز مدنيت کشور بیشترین صدمه را دید.

تخریب و تاراج موزیم ملی در عین حال که جنبه اقتصادی و قاچاق داشت نقش مهمی در از بین بردن فرهنگ و  مدنیت کشورما ایفا کرد. این واقعه یک ضایعه بزرگ فرهنگی برای تاریخ و موزیم ملی بود که جبران آن غیر ممکن است. در نتیجه اصابت موشک در "ماه می سال 1993" بخش فوقانی موزیم ملی طعمه حریق شد و شدت آتش سوزی باعث شد دود آن از فاصلههای دور قابل رویت باشد، ولی خوشبختانه این آتش‌سوزی به طبقه، اول نفوذ نکرد، اما همه دارایی موزیم ملی که در طبقه فوقانی قرار داشته از بین رفت و تبدیل به خاکستر شد.

در جریان اصابت این موشک‌ها ویترینهای نمایشی و برخی اقلام مربوط به آثار باستانی و قوم شناسیی، طعمه حریق شدند. وزارت اطلاعات و فرهنگ در آن شرایط  دشوار جنگی تصمیم گرفت که از آثار تاریخی و فرهنگی حفاظت کند و برای مصئونیت بیشتر این موزیم را به داخل شهر  انتقال داد. قابل یادآوریست که عمراخان مسعودی رئیس سابق موزیم ملی کشور، در زمان تهاجم طالبان بسیاری از آثار تاریخی موزیم را که بیم آن می‌رفت از بین برده شوند، از موزیم خارج و در مکان امنی نگهداری کرد.درزمان حامدکرزی و توجه دولت به موزیم ملی موصوف این آثار را به موزیم بازگرداند و به پاس این خدمت، مورد تقدیر قرار گرفت.

تجلیل ازروزجهانی موزیم

بدین مناسبت ازروزجهانی موزیم همه ساله درجهان گرامی داشت به عمل می آید. باید یاد آورشد که موزیم ها درتمام جهان ازفرهنگ ، تاریخ وتمدن کشورها نمایندگی می کنند. قابل تذکاراست که موزیم ملی افغانستان یکی ازموزیم های غنی درمنطقه می باشد . گرچه موزیم ملی کشورما دردوران جنگ های تحمیلی آسیب فراوانی دیده است، اما باتلاش وپشت کارمردم عزیزکشور  وزارت اطلاعات وفرهنگ ، کمک ایالات متحده امریکا، سازمان علمی وفرهنگی ملل متحد وکشور های دوست دوباره بازسازی واکثراً آثار باستانی مادوباره به کشور برگردانده شد. باید گفت که درموزیم ملی افغانستان آثار گرانبها از تمدن وفرهنگ های بودایی، اسلامی وتاریخ کهن کشور موجودمی باشد. بنابرین موزیم ملی کشوررا یکی ازموزیم های غنی کشورهای منطقه محسوب می نمایند.

ن- فروتن

نظرات (0 نوشته شد)

مجموعه نتایج: | نمایش:

نظر خود را بنویسید

لطفا کد امنیتی را وارد کنید:

Captcha