روزنامه اصلاح

وضعیت اجتماعی زنان و مسألهی نابرابری جنسیتی

آصف مهاجر

بخش چهارم

یکی از مسایل مرتبط به زنان، نابرابریها در دستمزدها و معاش کاری است؛ یعنی این اعتراض همچنان وجود دارد که در یک موقعیت کاری، امتیاز مالی به تناسب مرد بودن و زن بودن کارمند، متفاوت است. به عبارت دیگر خیلی از زنان با اجرای عین کاری را که مردها انجام میدهند، مزد برابر دریافت نمیکنند. برداشت کلی این است که نسبت به زنان تبعیض وجود دارد و یا توانکاری و حتا قابلیتهای مشابه آنان با مردان دستکم گرفته میشود. با این حساب، برابری در دستمزدها با معیار کار برابر یکی از حقوقی است که برای زنان مورد بحث است. سخن اصلی این است که چرا زنان با اجرای عین کاری را که مردها انجام میدهد، مزد کمتر دریافت کنند. این مسأله هیچ توجیه ندارد، جز اینکه موجودیت تبعیض جنسیتی را تأیید کنیم.

نابرابری در امتیاز و دستمزدها یک مسألهی عمومی برای زنان است، اما همهی جوامع وضعیت یکسان ندارد. در اروپا که زنان بهترین شرایط حقوقی و اجتماعی را دارند نیز مسألهی نابرابری در دستمزدها و جود دارد، اما نظر به جوامع دیگر کمتر است.در اروپا اما تلاش صورت میگیرد تا حق برابری دستمزد زنان و مردان را تأمین کند. در این راستا اقدامات فرهنگی نیز روی دست گرفته شده است. مثلاً در اتحادیه اروپا روز ۴ نوامبر ۲۰۱۹ میلادی روز «برابری دستمزد زنان و مردان» رسمیت یافته است. در این روز فعالان حقوق زنان در سراسر اروپا طی برنامههای مختلف و متنوع خواهان  تعیین و تأمین معاش یا دستمزد  برابر با مردان می‌شوند.

بر اساس گزارشهای  منتشر شده از سوی مرکز آمار اتحادیه اروپا،  اکنون در این اتحادیه میانگین دست مزد زنان ۱۶ درصد کمتر از همکاران مرد است. البته در این خصوص نظریات مختلف است. برخیها بدین باورند که چون سطح آسیبپذیری زنان به لحاظ کاری بالا است، مسایل چون ولادت و رخصتیهای مرتبط و مسألهی فرزندداری باعث میشود که آنها نیاز به مراقبت بیشتر داشته باشد و از این رو بر روند کاری تأثیر میگذارد و این منطقی است که دستمزد آنها نسبت به مردان پایین تر باشد. دیدگاه دیگر این است که زنان در کل معاش و امتیازات کمتر دریافت میکنند و معمولاً در موقعیتهای جابهجا میشوند که درآمد کمتر دارند.

مسألهی نابرابری در سطح دست مزدهای مردان و زنان در جوامع دیگر حادتر است. بنابراین به لحاظ معیارهای حقوق بشری و به لحاظ رعایت اصل عدالت و انصاف، نابرابری در دستمزدهای زنان و مردان یک مسألهی اجتماعی است و مصداقی از نابرابری و تبعیض جنسیتی را نشان میدهد. مزدها باید بر اساس ارزش کار سنجیده شوند و کاری که صورت میگیرد، نه اینکه کی و با چه جنسیتی آن کار را انجام میدهند. یک جامعهی مناسب و مطلوب، جامعهای است که در آن اصل عدالت و انصاف در بالاترین حد خود رعایت شود، حداقل به صورت نسبی رعایت شود. از سوی دیگر، هرگاه برابری در دستمزدها برای زنان و مردان تأمین شود، روحیه همبستگی در جامعه نیز تقویت میشود و با سطح بلند از همبستگی و کاهش تعارضهای اجتماعی است که ثبات پایدار در  جامعه تأمین خواهد شد.

ممکن است شما دوست داشته باشید