روزنامه اصلاح

ضرورت مقابله با تأثیرات و پیامدهای قرنطینه

اینک یکی از موضوعات داغ مورد بحث در جهان، چگونگی اوضاع مسلط بر کشورها بعد از دوره کرونا می‌باشد. با وجودی که این روزها اکثر کشورها درگیر با مهار کرونا و جلوگیری از گسترش شیوع ویروس کوید ۱۹ می‌باشند؛ ولی نظریه‌پردازان و مدیران سیاسی غافل از پیامدهای کرونا در تمام عرصه‌های زندگی در آینده نیستند و با تحلیل و پیش‌بینی‌های‌شان، هشدارهای جدی را از خطرات پیامد این ویروس بیان می‌کنند تا کشورها برای مقابله با آن از هم اکنون دست به کار شوند.

با توجه به آنچه گفته شد، وظیفه دولت‌مردان تنها خلاصه به مهار کرونا نمی‌گردد، بلکه آنان ضمن مدیریت روند جلوگیری از شیوع کوید ۱۹ و تقرب دادن واقعات آن به صفر، مسؤولیت آمادگی و برنامه‌ریزی برای مدیریت اثرهای به جامانده از کرونا را نیز دارند که باید به این بعد قضیه هم نگاه مسؤولانه و مدبرانه داشته باشند. زیرا ممکن تاثیرات به جا مانده از کرونا برای برخی کشورها، سنگین‌تر از دوره شیوع آن تمام شود و اثرات آن برای ماه‌ها و حتا سال‌ها دوام یابد. از این رو به باور نگارنده، موضوع پسا کرونا باید در نزد مسؤولین امور کمتر از دوره شیوع آن نباشند.

کرونا ضمن تهدید بودن، از یک جهت فرصتی برای جهان نیز می‌توان محسوب کرد که در آن خلاهایی کشورها در زمینه صحی، اقتصادی و ترانزیتی آشکار گردید. با تعطیل شدن ترانسپورت هوایی و زمینی، اقتصاد کشورهای صادرکننده نفت، به شدت آسیب دید و از آن طرف کشورهای واردکننده‌ی مواد غذایی نیز با مشکل روبه‌رو گردید و با خالی شدن ذخیره‌گاه‌های استراتیژیک‌شان، مجبور به پرداخت هزینه گزاف برای وارد کردن مواد مورد نیازشان شدند. در سیستم صحی نیز اکثر کشورها با مشکل جدی روبه‌رو شدند و در فکر تغییر و تقویت نظام صحی‌شان گردیدند. در نهایت موارد مذکور ضمن نشان دادن تهدید بودن کوید ۱۹ برای کشورها، فرصتی هم برای آنان می‌باشد که بعد از این در پی خودکفایی و رهایی از وابستگی مطلق به دیگران و نیز آمادگی برای مقابله با تهدید دیگر شبیه کرونا در آینده‌ها می‌شوند. خلق چنین فرصت‌ها و واداری انسان‌ها به چنین تفکری، هم از نظرها پنهان نخواهند ماند.

افغانستان در جلوگیری از شیوع گسترده ویروس کرونا تا کنون در مقایسه با سایر کشورها موفق به نظر می‌رسد. هر چند این موفقیت حاصل نظام صحی به‌روز و مدرن نیست؛ اما اقدامات پیشگیرانه حکومت برای جلوگیری از شیوع کرونا و همکاری مردم در رعایت اصول و توصیه‌های صحی را می‌توان از عوامل عمده این موفقیت بیان کرد. تعطیلی مکاتب، دانشگاه‌ها و مراکز آموزشی قبل از آغاز سال نو، و قرنطین کردن شهرها و تعطیلی ادارات و هر گونه تجمعات، در کنار خودداری مردم از دست دادن به همدیگر و استفاده از ماسک و رعایت سایر توصیه‌های صحی، از مهم‌ترین اقدامات پیشگیرانه حکومت و مردم افغانستان است که به گفته اکثر از کارشناسان تا کنون در مهار گسترش کرونا در کشور، مؤثر و مفید تمام شده است.

حال رهبری حکومت و مسؤولین ادارات باید در پی مدیریت پیامدهای بعد از کرونا نیز باشند تا با رفع قرنتین و از بین رفتن کرونا، افغانستان در کام اثرهای به جامانده از کرونا سقوط نکند و تاثیرات آن هر چه زودتر از بین برده شود. پیامدهای کرونا از هم اکنون در خیلی از عرصه‌ها واضح و قابل پیش‌بینی است که برنامه‌ریزی برای دفع و به حداقل رساندن خطرات آن، وظیفه غیر قابل انکار حکومت می‌باشد. برنامه‌ریزی مسؤولین برای چنین مساله‌‌یی، در واقع نشان‌دهنده میزان درایت سیاسی و مدیریتی حکومت می‌باشد و موجب کسب اعتماد بیشتر مردم نیز می‌شود.

یکی از خطراتی که این روزها متصور است، افزایش جرایم جنایی در شهرها و شاهراه‌های کشور می‌باشد. قرنطین، بیکاری و افزایش قیمت مواد خوراکی در بازار از دلایل عمده بروز این خطر می‌باشد. قرنطین شهرها بر شدت فقر و تنگدستی مردم افزوده است که این کار باعث تحریک نه تنها سارقین و مجرمین گردیده بلکه شمار زیاد از کارگران عادی را نیز مجبور به اقدامات سرقت و رهگیری کرده‌اند.

مشاهدات عینی و گزارش‌های مردمی حکایت از افزایش وقوع رهگیری در روزهای اخیر، در تعدادی از نواحی‌ شهرها دارند که سبب نگرانی جدی مردم شده است. از آنجایی که در ایام قرنتین تعداد زیادی از مردم در خانه‌های‌شان به سر می‌برند؛ اما با رفع قرنتین، احتمال افزایش این خطر وجود دارد، زیرا زمینه دسترسی سارقین و مجرمین به جان و دارایی مردم پیش از پیش مساعد می‌گردد؛ لذا ایجاب می‌کند که مسؤولین مربوط به این مساله توجه جدی مبذول بدارند و از هم اکنون برای جلوگیری از روبه‌رو شدن با واقعات جرمی در جاده‌ها و پس‌کوچه‌های کابل دست به کار شوند. افزون بر این احتمال هجوم مردم به فروشگاه‌های مواد غذایی نیز می‌رود. چنانچه هم اکنون در بعضی محلات، مردم در دفاتر نهادهای خیریه هجوم برده و کمک‌هایی متعلق به فقیران از قبل شناسایی شده را غارت کرده‌اند.

امید که افغانستان از اثرهای به جا مانده کرونا و خلق تهدیدهای احتمالی بعد از برچیده شدن گلیم کرونا، نیز به سلامتی و با موفقیت عبور کند. هر چند که اثرات پیامدهای این ویروس بر بزرگ‌ترین نظام‌های اقتصادی و سیاسی جهان از هم اکنون، قابل مشاهده و نگران‌کننده است؛ اما برنامه‌ریزی دقیق و کارشناسانه با توجه به اوضاع حاکم در کشور برای جلوگیری از کش‌دار شدن دامنه پیامدهای کرونا، مثل اقدامات پیشگیرانه از شیوع کرونا، موفقیت‌هایی را در پی خواهد داشت. در اخیر آنچه که قابل ذکر است و هم اکنون خیلی ضروری به نظر می‌رسد، حفظ مصئونیت فروشگاه‌های مواد غذایی و تامین امنیت نهادهای خیریه و همچنین روند کمک‌رسانی است که در صورت تداوم وضع قرنتین، احتمال آسیب دیدن آنها بیش از گذشته می‌رود.

محمد حسین جوهری

ممکن است شما دوست داشته باشید