روزنامه اصلاح

ضرورت احداث سردخانه ها برای تولیدات زراعتی

فعلا درزمان قرنطین و کاهش صادرات میوه‌ها و محصولات زراعتی و باغداری افغانستان به خارج از کشور، خطر فاسدشدن محصولات بیشتر شده است. از طرف دیگر، امسال در فصل زمستان و دوران قرنطین و بسته شدن مرز پاکستان، شاهد بالا رفتن چندین برابر قیمت کچالو، پیاز، لیمو، میوه و دیگر محصولات زراعتی بودیم. این مسئله نبود سردخانه ها و وابستگی تولیدات زراعتی و باغداری کشور را نشان می‌دهد. چون در فصل تولید محصول دهقانان و زمین داران نمی توانند محصولات خویش را نگهداری کنند، به‌خاطری که خراب نشود، یکباره وارد بازار می کنند و مجبورند با قیمت پایین به فروش برسانند. این مسئله سبب عدم توازن بازار و گرانی محصولات در فصل های دیگر نیز گردیده است. در صورت احداث سردخانه ها برای نگهداری میوه و سبزیجات کشور، از فاسد شدن، ارزان فروختن و بی نظمی بازار جلوگیری می شود. مثلا یک سیر کچالو در فصل خزان به قیمت ۶۰ افغانی به فروش می رسد و در دیگر فصل ها مردم مجبور هستند که کچالوی پاکستان را سیر ۳۰۰ افغانی خریداری کنند.  سردخانه ها نقش کلیدی را در کاهش ضایعات محصولات کشاورزی دارد.

احداث و ایجاد سردخانه ها به عنوان حلقه واسطه بین تولید و بازار بسیارمهم وضروری است. از طرف دیگر نبود سردخانه امکان تولید پایداررا کاهش می دهد و در هر فصل تعداد ضایعات بیشتر خواهد شد. در این مقاله، اهمیت احداث سردخانه ها و نقش آن در قسمت نگهداری و حفاظت تولیدات زراعتی و باغداری در کشور به بررسی گرفته می شود. هدف از این مطلب، بیان اهمیت و ضرورت سردخانه ها در کشور و نقش آن در رشد اقتصادی مردم است.

آثار و فایده ها؛

  • تعدیل بازار: یکی از مهمترین فایده های ایجاد سردخانه ها، تعدیل بازارهای کشور است و باعث می شود که مردم در یک فصل محصولات خویش را به قیمت ارزان نفروشند و در فصل های دیگر چندین برابر دوباره خریداری نکنند. در فصل تولید محصول، دهقانان به خاطری که میوه و سبزیجات شان فاسد نشوند، با نازل ترین قیمت می فروشند اما در فصل های دیگر، دوباره کچالو، میوه و سبزی های پاکستان را به چندین برابر قیمت می خرند. به طور نمونه امسال در فصل زمستان و دوران قرنطین، یکسیر کچالو در بازار کابل از ۳۰۰ تا ۴۰۰ افغانی، یک کیلو لیمو از ۲۰۰ تا ۴۰۰ افغانی، یک سیر پیاز از ۲۰۰ تا ۳۵۰ افغانی به فروش می رسد. این درحالی است که در فصل هایی که این محصولات به ثمر می رسد، هرسیر کچالو به تاجران خارجی از ۶۰ تا ۹۰ افغانی، یک کیلو لیمو ۲۰ افغانی فروخته می شود. صاحبان زمین و دهقانانی که چند ماه قبل بهترین کچالوی خویش را سیر ۷۰ افغانی فروخته اند، فعلا سیر ۴۰۰ افغانی بدترین کچالورا خریداری می کنند. اما اگر سردخانه ها برای نگهداری این محصولات ایجاد شود، میوه و سبزیجات کشور با یک نرخ در تمامی فصل سال، بدون وابستگی به فصل خاص، به شکل دوامدار و منظم به بازار عرضه می شود. در این صورت نه زمین داران و دهقانان ضرر می کنند  نه مردم با چندین برابر قیمت می خرند.
  • نگهداری و کاهش ضایعات: توسط سردخانه ها می‌توان به مدت های طولانی، میوه ها، سبزی ها و کچالوهارا نگهداری کرد و به شکل منظم به بازار عرضه نمود. در این صورت دهقانان و زمین داران نگران از بین رفتن و خراب شدن محصولات شان نیستند و با خیال راحت و آرامش خاطر آن را به فروش می‌رسانند. از طرف دیگر از واردشدن یکبارگی محصولات به بازار و افت قیمت ها نیز جلوگیری می کند.
  • تشویق دهقانان: نگهداری طولانی مدت محصولات در سردخانه ها و فروش مناسب آن، باعث تشویق و دلگرمی بیشتر زمین داران و دهقانان می‌شود. چون در این صورت هیچ دهقان و زمین داری تاوان و ضرر نمی کند. وقتی که دهقانان به کارشان سرگرم باشند، از یکسو تولیدات زیاد می شود و از طرف دیگر از مهاجرت ها و بهم خوردن تعادل نفوس جلوگیری می گردد.
  •  جلوگیری از احتکار: فعلا نبود سردخانه ها و دست و پاچه شدن زمین داران و باغداران، زمینه احتکار جلابان و تاجران را فراهم کرده است. حتی تاجران خارجی و پاکستانی، در فصل آرزانی، محصولات کشوررا خریداری کرده و بعد از یک مدت نگهداری در سردخانه ها، با چندین برابر قیمت دوباره بالای مردم افغانستان به فروش می رسانند. اگر سردخانه ها وجود داشته باشد، خود دهقانان و زمین داران تولیدات شان را نگهداری کرده و به فروش می رسانند.
  • رشد اقتصاد: از دیگر فایده های سردخانه ها، رشد و تقویت اقتصاد هموطنان ما است. چون از یکطرف دهقانان با فروش آرزان متضرر نمی شوند و از طرف دیگر، مردم و خانواده ها، با چندین برابر خرید محصولات زراعتی متضرر نمی شوند. رشد اقتصاد دهقانان و زمین داران، در نهایت باعث توسعه اقتصادی خانواده ها و کشور می‌گردد و یک بخش کلان مشکلات اقتصادی حل می‌شود.

نتیجه گیری؛

ایجاد سرخانه ها برای نگهداری محصولات میوه و سبزیجات کشور، بسیار مهم و حیاتی است؛ چون باعث نگهداری محصولات، کنترول بازار، جلوگیری از احتکار و افزایش قیمت و مانع مضررشدن دهقانان می‌شود. در نبود سردخانه ها، بخشی از محصولات خراب و بخشی دیگر با قیمت ناچیز فروخته می شود. همچنان مهاجرت های معکوس، بهبود معیشت مردم و زمین داران، تنظیم بازار و خودکفایی خانواده، از فایده های دیگر سردخانه های زراعتی است. دهقانان وزمین داران کشور باید توانند محصولات شان را درفصل های مختلف سرما و گرما محافظت کنند.

در سال جاری از همین حالا مسئولان باید به فکر ایجاد سردخانه ها برای نگهداری محصولات زراعتی و باغداری باشند. در ولایت های زراعت پیشه، بودجه های بیشتری را در ساخت و ساز سردخانه ها اختصاص بدهند. برای مردم و خانواده ها، روش نگهداری محصولات آموزش داده شود تا بتوانند هرکس مایحتاج شان را در طول فصل سال نگهداری کنند.  در نبود سردخانه ها برای نگهداری محصولات زراعتی و باغداری، از یکسو دهقانان و زمین داران متضرر می‌شوند و از طرف دیگر، گرانی ها در بازار به اوج خود می رسد. در این صورت شاهد افزایش مهارجرت های دهقانان، نابود شدن محصولات زراعتی، کاهش اقتصاد مردم … خواهیم بود.

داوود ناظری

ممکن است شما دوست داشته باشید