روزنامه اصلاح

ضرورت آموزش حفاظت از محیط زیست در کـشور

آصف مهاجر

بخش دوم

اهمیت آموزش حفاظت از محیط زیست

در نوشتهی قبلی مفهوم محیط زیست و اهمیت آن توضیح داده شد. همان طوری که محیط زیست از اهمیت حیاتی برای تدوام زندگی نسل بشر برخوردار است و زندگی سالم و سلامت افراد مستلزم محیط زیست سالم و یا در امان ماندن محیط زیست از روند تخریب و آلودگی میباشد، آموزش حفاظت از محیط زیست نیز یک امر لازمی است. طبق برآوردها، یک بخشی از آسیبپذیری محیط زیست بر میگردد به عوامل انسانی که ناشی از ناآگاهی و بیتفاوتی افراد نسبت به محیط زیستشان است. این بیتفاوتیها و عدم برخورداری مردم از دانش محیط زیستی، در خلق مسأله کمک میکند، در حالی که اگر دانش محیط زیستی از طریق نهادهای آموزشی به یک آگاهی عمومی تبدیل شود، امکان جلوگیری از آسیبهای بیشتر بر محیط زیست، فراهم خواهد شد. در خصوص محیط زیست، اقدامات حقوقی نیز در سطح بینالملل صورت گرفته است، چنانچه امروز سند مهمی به نام حقوق بینالملل محیط زیست وجود دارد که اقدام بینالمللی را در راستای محیط زیست نشان میدهد و محیط زیست را با توسعه پایدار ارتباط میدهد. این اسناد بینالمللی محتوای پیشگیرانه دارد که با رعایت قواعد آن میتوانیم از خسارات بیشتر بر محیط زیست جلوگیری کنیم یا اینکه بدانیم چه گونه امکان وارد شدن خسارات بر محیط زیست را میتوانیم کاهش دهیم و یا آن را به حداقل برسانیم. اکنون ضرورت است که این اسناد مهم بینالمللی در ارتباط به محیط زیست به یک آگاهی عمومی تبدیل شود و این امکان بیشتر از طریق آموزش امکانپذیر است.

مرتبط به وضعیت کشور، به نظر میرسد که در نصاب آموزشی ما ، مضمونی به نام محیط زیست آموزش داده میشود، اما اول این مضمون خیلی فرعی است و کمتر به آن بها داده میشود و دوم اینکه محتوای این کتاب آنچنان سطحی و غیرعلمی و حرفه ای تهیه شده است که آموزش آن برای یاددهنده و یادگیرنده ملالآور است.

آموزش محیط زیست، یک اقدام تخصصی، علمی و ملی باید صورت بگیرد که برای آموزش حفاظت از محیط زیست، کارآمد تمام شود. وقتی افراد جامعه طی یک پروسهی آموزش ملی از طریق نهادهای آموزشی، اهمیت محیط زیست، خطرات تخریب محیط زیست و آلودگیهای زیست محیطی را درک کنند و به این درک برسند که سلامت آنان به محیط زیست سالم وابسته است، این امکان فراگیر خواهد شد که مردم و شهروندان بخشی از راهحل در امر محاظت از محیط زیست شوند. البته این مسأله خیلی مهم است که حفاظت از محیط زیست، بیشتر مستلزم اقدامات و تدابیر دولتمحور است، اما در خیلی از موارد، دولتها خود بخشی از مشکلات میشوند که بنا به برنامههای توسعهای و رقابتیشان در یک خط غیرمسوولانه و منفعتطلبی مقطعی، به محیط زیست صدمهی هولناکی وارد میکنند که جبرانناپذیر میشود.

البته رفتار ناآگاهانه و غیرمسوولانه مردم عادی و شهروندان نیز بخشی از مشکلات است که بر اساس بیپروایی و ناآگاهیهایشان به صورت روزمره به محیط زیست آسیب وارد میشود. برای نمونه، گستردگی زبالههایی که از آدرس خانوادهها و بازارها به کوچه و جادههای شهر سرایت میکنند، استفاده از ماشینهای دودزا و استفاده بیرویه از مواد سوخت دودزاء، بخشی از بیتفاوتی و بیمسوولیتی مردم و شهروندان را نسبت به محیط زیست نشان میدهد که آموزش حافظت از محیط زیست تا حد قابل توجه میتواند این امکانهای تخریبی را ضعیف تر کند.

ادامه دارد

ممکن است شما دوست داشته باشید