روزنامه اصلاح

خانم شهلا فرید: زنان افغان باید در پروسه‌ی صلح نقش برجسته و حضور فعال داشته باشند

محو خشونت علیه زنان، هدفی که به باور غالب، رسیدن به آن آسان نیست و شاید هم محال. با آن‎هم ۲۵ نوامبر به نام روز جهانی محو خشونت علیه زنان نامگذاری شده و همه ساله از آن تجلیل می‎شود.

وزارت امور زنان کشور نیز، به مناسبت روز جهانی محو خشونت علیه زنان با برگزاری محفلی کمپاین شانزده روزه را راه‎اندازی نمود و سال قبل نیز این وزارت کمپاینی به همین مناسبت داشت.

از این روز در کشور در حالی تجلیل می‎شود که هنوز هم زنان کشور انواع گوناگون خشونت‎ها را بر دوش می‎کشند که از قتل گرفته تا قطع اعضای بدن، تیزاب‎پاشی، تجاوزجنسی و سایر خشونت‎ها را شامل می شود. اما خانم دلبرنظری وزیر امور زنان در محفل محو خشونت علیه زنان آمار خشونت علیه زنان را کاهش یافته اعلان کرده گفته بود که در سال جاری نزدیک به دو هزار رویداد خشونت علیه زنان به ثبت رسیده که در مقایسه به رویدادهای سال گذشته نشان دهنده کاهش آمار خشونت علیه زنان است. این در حالیست که قبل از این کمیسیون مستقل حقوق‎بشر با نشر گزارشی از افزایش قضایای دلخراش خشونت علیه زنان ابراز نگرانی کرده گفته بود، در مناطقی که زیر سلطه طالبان است، قضایای خشونت علیه زنان ثبت نمی شود.

اینکه آیا واقعاً آمار خشونت علیه زنان در کشور کاهش یافته و تا چه اندازه راه اندازی کمپاین ها به خاطر محو خشونت علیه زنان،به جلوگیری از خشونت علیه زنان تأٍثیر مثبت خواهد داشت؟

صحبتی دارم با خانم شهلا فرید استاد پوهنځی حقوق و عضو شبکۀ زنان افغان.

پرسش: خانم شهلا فرید، ۲۵ نوامبر مطابق به چهارم قوس روز جهانی محو خشونت علیه زنان است، وزارت امور زنان کمپاینی را برای شانزده روز آغاز کرده، به نظر شما این کمپاین چه مقدار در محشو خشونت علیه زنان در کشور اثرگذار خواهد بود؟

پاسخ: مؤثریت کمپاین زمانی می‎تواند احساس شود که در آن اهدافی نهفته باشد، اما هنوز هم نهادهای مدنی و وزارت امور زنان در این کمپاین هدفی خاصی نداشته اند.

وزیر امور زنان در بیانیۀ‎شان روی هدف کمپاین صحبت نداشتند و هدف را مشخص نساختند، پس بهتر است هر چه زودتر کمپاین مدیریت شود و برایش هدف تعیین گردد.

این کمپاین ضرورت به وقت بیشتر دارد، معلوم نیست که هدف این کمپاین آگاهی‎دهی است یا به نحوی عمل شود که قضایای مرتبط به زنان که در دستگاه عدلی و قضایی است به زودترین فرصت حل و فصل شود تا باشد یک نوع خدمت برای زنانی‎که قربانی خشونت استند انجام شود.

به عقیدۀ من وزارت امور زنان باید برای این کمپاین هدف مشخص را تعیین نماید، کشور ما کشوری است که خشونت علیه زنان د رآن وجود دارد، در جهان معمولاً همه ساله برای محو خشونت علیه زنان یک هدف تعیین می کنند. در سال ۲۰۱۶ در کشور هندوستان هدفی تعیین شد که قضایای خشونت علیه زنان توسط محاکم سیار هر چه زودتر حل و فصل شود، این دست‌آورد بزرگ بود که بیشترین قضایا را توانستند حل و فصل نمایند.

متأسفانه د رافغانستان چنین کمپاین ها روی کدام اهداف خاصی صورت نمی گیرد و همه ساله تنها اعلان
می شود و موثریت چندانی نیز در پی نخواهد داشت.

پرسش: وزارت امور زنان گفته که آمار خشونت علیه زنان امسال نسبت به سال گذشته کاهش یافته است، این را شما می پذیرید؟

پاسخ: وزارت امور زنان آمار وارقامی را که تنها در وزارت امور زنان ثبت شده را اعلان نموده، شاید امسال کمتر قضایا به وزارت امور زنان رسیده باشد و مسوولین به این فکر استند که سطح خشونت کم شده، اما این اعلان وزارت امور زنان نتیجه کدام تحقیق و ریسرج همگانی که در سرتاسر کشور صورت گرفته باشد نیست و افزایش یافتن یا کاهش آن تنها ارتباط به قضایای خشونت نمی گیرد که در وزارت امور زنان راجع شده باشد.

خانم فرید افزود: جامعۀ مدنی تلاش دارد، انستیتیوت مطالعات زنان را در وزارت امور زنان ایجاد نماید تا از یکسال تا سال دیگر دو یا سه تحقیق را در ساحات مختلف انجام دهد و دریابد که در کدام ساحات خشونت افزایش یافته و یا کاهش پیدا کرده که از روی آن آمار
می تواند موثق اعلان شود.

پرسش: کارکرد وزارت امور زنان و سایر نهادها در کشور به خاطر کاهش و جلوگیری از خشونت علیه زنان را چه مقدار مثبت ارزیابی
می نمایید؟

پاسخ: کارها هم در وزارت امور زنان ثبت است و هم از سایر نهادهای ذیربط، اما زمانی کار موثریت پیدا می کند که وزارت امور زنان با سایر نهادهایی که در این راستا فعالیت دارند در تفاهم و هماهنگی صورت بگیرد. قسمی که دیده می‌شود در این اواخر این هماهنگی بسیار ضعیف است و سطح هماهنگی میان وزارت امور زنان و سایر نهادها محدود شده، به این خاطر موثریت کار کردها نیز کمتر شده.

پرسش: علاوه بر وزارت امور زنان، نهادهای مدافع از حقوق زنان، برای کاهش خشونت علیه زنان چه مقدار کاکردهای مثبت داشتند؟

پاسخ: ایجاد څارنوالی اختصاصی منع خشونت و محکمه اختصاصی منع خشونت که به تلاش و کوشش نهادهای مدنی صورت گرفت، همچنان نهادهای مدنی تلاش کردند تا قانون منع خشونت علیه زنان به حیث یک قانون خاص باقی بماند و شامل کد جزا نشود تا خاص بودنش را از دست ندهد. این ها دستاوردهای بزرگ است و در ضمن څارنوالی منع خشونت علیه زنان نیز کار کردهای دارد، اما از انجاییکه این کارکردها در هماهنگی صورت نمی گیرد نتایج مثبت آن نیز محسوس نیست.

پرسش: در کل وضعیت زنان در کشور را چگونه ارزیابی می کنید؟

پاسخ: متاسفانه کمتر به زنان توجه می شود، در نشست های که در این اواخر برای پروسه صلح در افغانستان صورت می گیرد در آن سهم زنان اندک است.

در یکی از مصاحبه های که در ژورنال امریکا به نشر رسیده طالبان گفته اند که ما ماده ۲۲ قانون اساسی افغانستان را قبول کرده نمی توانیم، در این ماده به تبعیض نه گفته شده و برابری زن و مرد را تثبیت می کند. وقتی طالبان این ماده قانون را قبول نکنند و در پروسه صلح کمتر برای زنان اجازه حضور و اشتراک داده شود و اصلا اشتراک نداشته باشند، برای زنان کشور پیامد ناگواری خواهد داشت. هرگاه این وضعیت دوام کنند و مذاکرات صلح صورت بگیرد دستاورد های زنان در آن مدنظر گرفته شود، به نظر من در این  مرحله صلح یک عقب گرایی بزرگی را بر زنان افغانستان تحمیل خواهد کرد.

بناً نباید زن افغان فراموش شود و نباید دستاورد های زنان در پروسه صلح نادیده گرفته شود. باید در مذاکرات صلح زنان حضور فعال داشته باشند و مورد حمایت قرار بگیرند تا بتوانند از حقوق شان دفاع نمایند.

مهوش

ممکن است شما دوست داشته باشید