روزنامه اصلاح

اوج کرونا و مسئولیت سنگین مردم

ویروس کرونا اینک به مرحله‌ی همه‌گیری اجتماعی در افغانستان رسیده و همه روزه بر شمار مبتلایان جدید و جان‌باختگان ناشی از این بیماری افزوده می شود. اکنون در رابطه به ویروس کرونا در افغانستان دو گونه آمار و ارقام وجود دارد. یکی ارقامی است که از سوی مراجع رسمی و به ویژه وزارت صحت عامه به نشر می رسد. بر اساس آمار وزارت صحت عامه، شمار رویدادهای مثبت ویروس کرونا که در آزمایشگاه‌های این وزارت به ثبت رسیده است، از مرز۲۰ هزار رویداد گذشته و شمار جان باختگان ناشی از ابتلا به این ویروس نیز به مرز ۴۰۰ نفر نزدیک شده است. بر اساس آمار وزارت صحت عامه، نزدیک به دو هزار بیمار مبتلا به کرونا صحت یاب شده اند. اما یکی آمار غیر رسمی است که در وزارت صحت عامه ثبت نشده است. این آمار و ارقام هرازگاهی به گونه‌ی تخمینی ارایه می شود. پیش از عید فطر وزارت صحت عامه یک تحقیق میدانی انجام داد و از ۵۰۰ نفر در شهر کابل به گونه‌ی گزینشی آزمایش کرونا گرفت. از میان این ۵۰۰ نفر، باری گفته شد که ۲۶۰ نفر مبتلا بوده اند، اما وزارت صحت عامه به گونه‌ی رسمی اعلام کرد که ۱۶۰ تن آنان به ویروس کرونا آلوده بوده اند. به هر صورت، این امر اکنون به یقیین مبدل شده که آمار مبتلایان و جان باختگان ناشی از ویروس کرونا به مراتب بیشتر از آماری است که از سوی وزارت صحت عامه به نشر سپرده می شود. زیرا از یکسو ظرفیت آزمایش مبتلایان به کرونا در افغانستان بسیار اندک است و وزارت صحت عامه تنها شمار معدود بیماران مشکوک را آزمایش می کند و از سوی دیگر آگاهی مردم نسبت به این بیماری در سطح بسیار پایین است و مردم نمی توانند به درستی تشخیص بدهند که آیا به کرونا مبتلا شده اند و یا دچار بیماری های فصلی هستند. از جانب دیگر، علایم بیماری کرونا در افراد به گونه‌ی متفاوت بروز می کند.

بر اساس ارزیابی هایی که متخصصان صحی انجام داده اند، افراد مبتلا به بیماری علایم متفاوت دارند. برخی افراد هیچ گونه علایمی در خود بروز نمی دهند؛ در برخی افراد علایم به گونه‌ی بسیار خفیف بروز می کند و بیماری به علایمی چون گلودردی و یا سردری ساده سپری می‎شود و اشخصاص مبتلا نمی دانند که به کرونا مبتلا شده اند. در برخی افراد هم علایم خود را شدیدتر نشان می دهد که نیاز به بستری شدن پیدا می کنند. اما هر سه گونه افراد می توانند به عنوان ناقل عمل کرده و یروس را به افراد دیگر منتقل کنند و افراد زیادی را مصاب نمایند. از اینرو آمار مبتلایان و جان باختگان کرونا به مراتب بیشتر از آمار رسمی است که ارایه می شود. دولت افغانستان، وزارت صحت عامه و متخصصان صحی همه می پذیرند که آمار واقعی بیشتر از آمار رسمی می باشد. برخی ها تخمین می کنند که شاید نیمی از جمعیت کشور به کرونا مبتلا شده باشد. شماری فکر می کنند که ممکن بیشتر از نیم جمعیت کشور و حتا حدود هفتاد تا هشتاد درصد مردم افغانستان به کرونا مبتلا شده باشند. به نظر می رسد آمار مبتلایان در شهرها و مناطق پرجمعیت کشور بیشتر باشد.

گفته می شود در هرات هیچ خانواده‌ای نیست که یک عضو آن به کرونا مبتلا نباشد. بدیهی است وقتی عضوی از خانواده به کرونا مبتلا باشد، اعضای دیگر خانواده نیز مصاب می شوند. بر اساس تخمین هایی که ارایه می شود شمار مبتلایان در شهر کابل نیز زیاد است. چندی پیش امرالله صالح معاون نخست ریاست جمهوری گفت که بیش از نیمی از اعضای خانواده و کارمندان دفترش به ویروس کرونا مبتلا شده اند. از جانب دیگر در روزهای اخیر واقعات فوتی در افغانستان ازدیاد یافته است. شبکه های اجتماعی پر است از اخبار وقایع فوتی و اعلانات فاتحه، اما دلایل وفات افراد ارایه نمی شود. زیرا مردم نمی دانند که آیا درگذشتگان به کرونا مبتلا بوده اند یا خیر. روشن است که این همه آدم به یکبارگی به مرگ طبیعی نمی میرند و حتمن شمار زیادی از آنان از اثر ابتلا به کرونا درگذشته اند. آمار رسمی نیز نشان می دهد که شمار افرادی که از اثر ابتلا به کرونا جان

می دهند، افزایش یافته است. روز یکشنه(۱۸ ثور) وزارت صحت عامه اعلام کرد که تنها در یک شبانه روز، ۳۰ بیمار مبتلا به کرونا جان باخته اند. با این وصف روشن است که شمار واقعی رویدادهای فوتی که در مراجع رسمی ثبت نگردیده، به مراتب بیشتر از این است.

چه باید کرد؟

حکومت افغانستان به تازگی طرح جدیدی را برای وضع محدودیت ها بر فعالیت‎های اجتماعی وضع کرد که بر اساس آن پوشیدن ماسک در اماکن عمومی و رعایت فاصله اجتماعی اجباری گردیده است. کارمندان دولتی در دوشیفت کاری باید به کار شان ادامه دهند و فعالیت هوتل‌ها، رستورانت‌ها و فروشگاه های بزرگ تعطیل گردیده است. تجمع بیش از ده نفر نیز ممنوع قرار داده شده و تعطیلی مکاتب و مراکز تعلیمی و تحصیلی تمدید گردیده است. اما آنچه روشن است، این است که اکنون طرح هایی که برای وضع محدودیت ها وضع می شود، کارایی زیادی ندارد و نمی تواند بحران ناشی از انتشار ویروس کرونا را مهار کند. اینک کرونا در افغانستان به مرحله‌ی همه گیری اجتماعی رسیده و وضعیت از کنترول خارج گردیده است. اکنون مسئولیت شهروندان است تا سهم اصلی را در مبارزه با کرونا بگیرند. یکی از دلایلی که پیش از این دولت نتوانست قرنطینه و محدودیت های گشت و گذار را طور لازمی عملی سازد، بی باوری مردم به این بیماری بود. اکثر مردم افغانستان فکر می کردند موضوع ویروس کرونا شایعه است و واقعیت ندارد. شماری فکر می کردند که این بیماری روی مسلمانان و افراد دیندار اثر ندارد و تنها غیرمسلمانان را مصاب می کند. شماری فکر می کردند به دلیل وضعیت بد بهداشتی و زیست محیطی در افغانستان، مردم ما در برابر این ویروس مقاومت دارند و به این دلیل ویروس کرونا روی صحت آنان اثر نخواهد گذاشت. اما اینک که وضعیت با گذشت هر روز دارد از کنترول خارج می شود و شمار مبتلایان و جان باختگان بیشتر شده و کرونا مهمان اکثر خانواده های مردم افغانستان گردیده است، نیاز است باورهای گذشته را تغییر داده و کرونا را جدی بگیریم. اکنون مردم به چشم سر می بینند که کرونا جگونه افراد را مصاب می سازد و چه تعداد از آدم ها را به کام مرگ کشانیده است. بناً مردم برای مراقبت و حفاظت از خود، اعضای خانواده و به ویژه برای حفاظت از جان مادران و پدران و بزرگسالان خانواده، حساسیت شان را نسبت به کرونا بیشتر سازند. مردم همه باید توصیه ها و دستورالعمل های صحی را رعایت کنند. دیگر نیاز نیست که دولت و مراجع رسمی به مردم تفهیم کنند که در خانه های شان بمانند و توصیه های بهداشتی را رعایت کنند. مردم خود باید در این زمینه پیشگام شوند. از تجمعات بی مورد، گشت و گذارهای غیرضروری و برپایی مراسم عروسی، ختم و فاتحه باید پرهیز شود. افراد مشکوک باید در خانه ها و در اتاق های جداگانه خود را ایزوله کرده و تا مطمین نشده اند که صحت شان را بازیافته اند، از تماس با دیگر اعضای خانواده و برون زدن از منزل خودداری کنند. افراد بزرگسال و دچار بیماری های مزمن باید درخانه بمانند و از رفتن به شهر و بازار و اشتراک در مراسم جنازه و فاتحه بپرهیزند. مراسم جنازه باید به گونه‌ی محدود و با رعایت توصیه های بهداشتی برگزار شود و خانواده ها نباید برای درگذشتگان شان مراسم ختم و فاتحه برگزار کنند. مردم باید به این درک برسند تا زمانی که خود دست به کار نشوند، دولت نمی تواند به تنهایی بحران ویروس کرونا را مهار و از جان شهروندان محافظت کند.

پاینده

ممکن است شما دوست داشته باشید