روزنامه اصلاح

اعطای سند تضمین کیفیت به شش پوهنتون از سوی وزارت تحصیلات عالی

وزارت تحصیلات عالی افغانستان روز گذشته به شش پوهنتون خصوصی و دولتی سند اعتبار دهی و تضمین کیفیت توزیع کرد. به گفته مقامات در وزارت تحصیلات عالی، پوهنتون‌های کابل، کندهار، پوهنتون طبی کابل، کاردان، پوهنتون امریکایی در افغانستان و کاتب، شش پوهنتونی است که مستحق این سند شناخته شده اند و حد اقل معیارات تضمین کیفیت این وزارت را رعایت کرده اند.  حاجی محمد نعیمی، رییس تضمین کیفیت و اعتبار دهی وزارت تحصیلات عالی  با اشاره به پشینۀ تضمین کیفیت در جهان و فعالیت این نهاد در افغانستان گفت:  تضمین کیفیت از قرن نوزدهم به این طرف آغاز شد، اما تمرکز به آن از سال ۱۹۹۰ به اینسو در نهادهای تحصیلات عالی و پوهنتون های اروپای و امریکای شمالی صورت گرفته است. وی گفت:”همینگونه این پروسه در افغانستان از سال ۲۰۰۹ آغاز شد و تا کنون که ده سال از این روند می‌گذرد، دست آوردهای خوبی داشته ایم و هدف از اعتبار دهی تکمیل معیار کیفی نهادهای تحصیلی است. وقتی می‌گوییم یک پوهنتون اعتباردهی شده، یعنی معیارات از قبل تعیین شده را حد اقل رعایت کرده اند.”

نعیمی افزود:”ما ۳۸ نهاد تحصیلی دولتی داریم که از این میان بیست نهاد در مراحل مختلف اعتبار دهی آمده است که از این میان سه نهاد تحصیلی در اعتبار دهی کامل نایل شده واز ۱۳۱ نهاد تحصیلات عالی خصوصی، ۴۹ نهاد شامل مراحل مختلف اعتبار دهی گردیده که سه پوهنتون در مرحله اعتبار دهی کامل دست یافته اند. این رقابت تنگاتنگ و مفید میان نهاد های خصوصی و دولتی یک در واقع یک پیشرفت خوب قابل ملاحظه را نشان میدهد.”

وی گفت: در مراحل اعتبار دهی ما سه مرحله را طی می‌کنیم و این مراحل کاملاَ معیاری و شفاف است. پوهنتون ها از سطوح مختلف چون؛ بخش ساختمان، استادان، شیوه درس و غیره در این مراحل مورد ارزیابی قرار می‌گیرند. این ارزیابی از سه جهت؛ اسناد و شواهد، نتایج و سولات در مورد پوهنتون‌ها مورد قضاوت قرار می‌گیرد.

رییس تضمین کیفیت وزارت تحصیلات عالی می‌گوید، قبل از تطبیق معیارات تضمین کیفیت در قسمت تطبیق استراتیژی و دیدگاه پوهنتون‌ها و نیز اهمیت به محصل توجه نمی شد و از طرف دیگر توجه به ارتقای ظرفیت نبود؛ اما امروزه اکثر پوهنتون ها روش های شاگردمحوری را روی دست گرفته اند و استراتیژی های خود را تعقیب می‌کنند.

در عین حال عبدالتواب بالاکرزی سرپرست وزارت تحصیلات عالی از این شش پوهنتون به عنوان الگو و نمونه یاد کرد و گفت، امیدواریم روزی برسید که اکثر پوهنتون های ما حد اقل اعتبارات ملی را به دست آورند و هر پوهنتونی که بخواهد اعتبار جهانی را کسب کند، باید در نخست اعتبارات ملی را به دست آورد.

وی میگوید: با توجه به اینکه در افغانستان شمار زیادی نهادهای تحصیلی وجود دارد، تضمین کیفت، شهروندان و متقاضیان تحصیل را کمک می‌کند که در کجا درس بخوانند و به کدام نهاد مراجعه نمایند تا به شکل خوبتر بیاموزند. از طرف دیگر این پروسه یک ابزار خوب برای مدیریت اکادمیک است.

سرپرست وزارت تحصیلات عالی کشور نگاهی به تاریخ تضمین کیفیت کرده گفت: در افغانستان از سال ۱۳۹۰ به این طرف فعالیت های تضمین کیفیت آغاز شد و امروز ما ثمره ده ساله را می‌ بنیم که شش نهاد تحصیلی سه مرحله را پیموده و تا پنج سال دیگر اعتبار دهی شدند. آقای بالاکرزی می‌گوید، هیچ موردی در پوهنتون با قی نمی ماند که شامل ارزیابی تضمین کیفیت نباشد. این معیارات در تصویر کلان به سه بخش تقسیم شده؛ چهار معیار اول روی اداره بحث میکند، پنج معیار دوم روی مسایل علمی و اکادمیک و دو معیار آخر در قسمت زیربنا و تحصیلات بحث می‌نماید.

سرپرست وزارت تحصیلات عالی خاطر نشان کرده گفت: وزارت تحصیلات عالی ۴۲ سال قبل تشکیل شده و نیاز به یک بازنگری دارد، ما سعی داریم موثریت این سیستم را بلند ببریم و از طرف دیگر برداشتن تفاوت ها میان نهادهای تحصیلات عالی دولتی و خصوصی را روی دست داریم.

از سوی دیگر، حمیدالله فاروقی رییس پوهنتون کابل و مشاور رییس جمهور در امور تحصیلات عالی می‌گوید، امروز جای مسرت است که شماری از پوهنتونهای کشور ما با اخذ سند اعتباردهی داخلی و ملی مسیر پویایی و ملی کیفیت تحصیلات عالی را انتخاب نمودند و این مسیر را باید تا اخذ معیارات بین المللی ادامه دهند. به گفته وی، ورود تحصیلات عالی افغانستان در پیکری تحصیلات عالی جهانی مستلزم داشتن و تطبیق معیارات پذیرفته‌ شدۀ جهانی است.

وی گفت: امروز اغلب پوهنتون ها و موسسات داخلی افغانستان وارد کارزار و تطبیق معیارات ارتقای کیفیت داخلی نشده اند و نیاز است تا هرچه زودتر با استفاده از زمان، خود و نهادهای شان را ملزم به تطبیق این معیارت کرده و فرایند ارایه خدمات تحصیلات عالی را با معیارات داخلی و سپس با معیارت جهانی هماهنگ سازند.

آقای فاروقی میگوید، تحصیلات علمی که رکن اساسی در گذار پوهنتونها از نسل کلاسیک به نسل دوم که تحقیق محور است، هنوز به عنوان چالش اساسی در سطح تحصیلات عالی افغانستان محسوب می‌گردد. قالبی ساختن نصاب‌های تحصیلی در مطابقت به نیازها و مقتضیات بازار کار هنوز تلاش جمعی را نیاز دارد تا بر اساس تقاضای بازار کار، محصلانی را فارغ دهیم که نه فقط مهارت های فنی مورد نیاز را داشته باشند، بلکه زمینه اشتغال را برای شان نیز افزایش دهیم.

رییس پوهنتون کابل از جایگاه پوهنتون کابل در میان این شش پوهنتون ابراز خرسندی کرد و گفت: با به دست آوردن این سند، مسوولیت ما گران تر شده و امیدواریم وسیله تشویقی باشد در راستای کسب معیارات اعتبار بین المللی، ما اطمینان می‌دهیم که پوهنتون کابل زمینه و بستری اساسی را برای این گذار آماده کرده است و شب و روز در این عرصه تلاش خواهد کرد.

آقای فاروقی جایگاه نهادهای تحصیلی افغانستان را در جهان قناعت بخش نمی داند و گفت: متاسفانه پوهنتون های افغانستان در جهان از درجات مناسبی برخوردار نیستند، اما حالا روحیه تحصیلات عالی و در رأس آن اراده رییس جمهور بر این است تا پوهنتون ها از این مرحله عبور کنند.

در همین حال، فیصل امین سخنگوی وزارت تحصیلات به روزنامه اصلاح گفت: وزارت تحصیلات عالی افغانستان با تطبیق پروسه تضمین کیفیت و اعتبار دهی تغییرات جدی را در پوهنتون ها به وجود آمده است. 

وی گفت که اکنون وزارت تحصیلات عالی روی نصاب تحصیلی کار میکند که بر وفق مطالبات بازار کار و معیارهای جهانی ترتیب شده است.

به گفته سخنگوی وزارت تحصیلات عالی، در حدود ۳۷۰ هزار محصل اکنون در موسسات تحصیلات عالی خصوصی و دولتی مشغول فراگیری آموزش اند.

بلبل حسین شفق

ممکن است شما دوست داشته باشید