روزنامه اصلاح

اتاق تجارت و صنایع: با افتتاح دهلیزهای هوایی، راه لاجورد و بندر چابهار صادرات افغانستان رشد چشمگیر یافته است

در سال های قبل صادرات کشور به پاکستان و از آن طریق به سایر کشورها صورت می‎گرفت، اما پاکستان به دلیل رقابت‎های منفی و تنش های سیاسی که با همسایگانش در منطقه دارد بارها مانع صدور کالاهای افغانستان گردیده  است، چنانی‎که اموال تاجران افغانستان مدت‎ها در مرز پاکستان متوقف و از بین رفته است. این وضعیت بالای ا قتصاد کشور تأثیر منفی می‎گذاشت. اما با تشکیل حکومت وحدت‎ملی سران حکومت همواره توجه کرده‎اند تا مسیرهای بدیل پاکستان را برای ترانزیت کالایش جستجو نمایند تا این‎که نخستین گام در جهت برداشتن موانع ترانزیتی با ایجاد دهلیز هوایی برداشته شد. توافق ایجاد اولین دهلیز هوایی میان افغانستان و هند در دیدار میان رئیس جمهور محمداشرف غنی و نخست‎وزیر هند در حاشیه ششمین اجلاس قلب آسیا در مورد افغانستان امضأ گردید و در حضورداشت محمداشرف غنی رئیس جمهور کشور و سفیر هند در کابل افتتاح شد.

دومین دهلیز هوایی میان افغانستان و هند، ۶ جدی سال ۱۳۹۷؛ دهلیز هوایی میان افغانستان و اروپا، ۵ میزان ۱۳۹۷؛ دهلیز هوایی میان افغانستان و ترکیه در اول جوزا ۱۳۹۷ و دهلیز هوایی میان افغانستان و چین در ۱۵ عقرب ۱۳۹۷ افتتاح شده است. جان‎آقا نوید مسؤول روابط عامه و نشرات اتاق تجارت و صنایع در صحبت با روزنامه اصلاح گفت: از آغاز تا کنون کالاها به وزن ۶۱۰۰ تن که بیشترشان را محصولات زراعتی و صنایع دستی تشکیل می‎دهد به ارزش ۱۱۷ میلیون دالر از میدان هوایی بین‎المللی حامدکرزی و میدان هوایی قندهار از طریق دهلیزهای هوایی به کشورهای هند، چین، ترکیه، اروپا، قزاقستان، انگلستان، امارات متحده عربی و عربستان صادر گردیده است و قرار است در آینده دهلیز هوایی میان افغانستان و امریکا، آسترالیا و کانادا نیز ایجاد گردد، زیرا زعفران و قالین افغانستان در این کشورها خریدار پیدا کرده است.

آقای نوید گفت: دومین گام در جهت کاهش وابستگی اقتصادی به پاکستان و دسترسی افغانستان به بازار کشورهای آسیا‎ی‎میانه، قفقاز و اروپا احیای راه لاجورد، توافقنامه ایجاد راه لاجورد میان وزیران خارجه افغانستان ترکمنستان، آذربایجان، گرجستان و ترکیه در پایان نشست همکاری‎های اقتصادی منطقه (ریکا)در نوامبر سال ۲۰۱۷ به امضا رسید و در دسامبر سال ۲۰۱۸ افتتاح گردید. آقای نوید افزود: از طریق راه لاجورد افغانستان اموال صادراتی را از آقینه در ولایت فاریاب و مرز تورغندی در ولایت هرات به ترکمنستان انتقال داد و از آن طریق به آذربایجان و از مسیر آذربایجان به گرجستان از آن‎جا به ترکیه و در نهایت به کشورهای اروپایی صادر می‎گردد. به گفته وی، اهمیت راه لاجورد در این است که کالاها توسط سیستم«تیر» یا حمل و نقل جاده بین‎المللی صادر می‎گردد؛ یعنی هم خط آهن و هم جاده میان کشورهای راه لاجورد وجود دارد که اموال راحت‎‏تر و ارزان‎تر صادر می‎گردد.

  گام سوم به منظور نزدیکی افغانستان به دریای هند ودسترسی هند به بازار کشورهای آسیای میانه و افغانستان افتتاح بندرچابهار است که سران سه کشور افغانستان، ایران و هند توافقنامه ایجاد بندر چابهار را در سال ۲۰۱۶ امضا کردند. بر مبنای این توافق، افغانستان و هند میتوانند مبادلات تجاری شان را از طریق بندر چابهار ایران انجام دهند. در هفته اول ماه حوت سال روان، محمد اشرف غنی رییس جمهور کشور در سفرش به ولایت نیمروز با حضور داشت سفیران کشورهای ایران، هند، ترکیه و سکتور خصوصی، انتقال اولین بسته تجارتی افغانستان را از طریق بندرچابهار به هند افتتاح کرد و کالاهایی به وزن ۵۷۰ تن به ارزش ۵۰۰۰۰۰ دالر توسط ۲۳ لاری شامل ماش و سنگ تالک که استفاده صنعتی دارد از طریق بندر چابهار به هند صادر شده است که بعد از بارگیری در بند چابهار توسط کشتی به بندر نیوا شیوا و پس به شهر ممبی رسیده است و در مقابل ۱۰۰۰۰ تن گندم کمکی هند از طریق بندرچابهار وارد افغانستان گردیده که هزینه انتقال کالا از مسیر بندرچابهار نسبت به سایر مسیرهای ترانزیتی از ۵۰۰ –  ۱۰۰۰  دالر ارزان تر تمام می شود.

با افتتاح دهلیزهای هوایی، راه لاجورد و بندچابهار تاجران و بخش خصوصی هر زمان که بخواهند می توانند از این طریق اموال شان را صادر و کالای مورد نیاز شان را وارد نمایند.

آقای نوید گفت: حالا افغانستان برای انتقال اموال اش متکی به کشور خاصی نیست، می تواند ار راه های متعدد اموالش را به بازارهای بین المللی صادر کند، تعداد راه های ترانزیتی بین المللی باعث می شود تا مال بیشتر در مدت کم با هزینه کمتر وارد گردد.

در همین حال، تاج محمد اکبر استاد دانشگاه وآگاه امور اقتصادی در این زمینه گفت: بر اساس معاهده ژنیوا که در سال ۱۹۶۵ به تصویب کشورها رسیده، به صراحت بیان شده که کشورهای محاط به خشکه می توانند از بندر های کشور ثالث برای انتقال کالاها استفاده کند. افغانستان طبق قرار دادهای که با پاکستان در خصوص استفاده از بندر کراچی امضأ کرده بود می بایست اموال را از طریق بندرکراچی به کشور هند صادر می کرد، اما دیده شد که پاکستان بارها در این زمینه کار شکنی کرده و به بهانه اینکه با هند تنش سیاسی دارد مانع ارسال کالاهای افغانستان شده است؛ در حالی که افغانستان اجناس پاکستان را به محض ورود به کشور های آسیای میانه صادر می کند.

آقای اکبردر ادامه گفت: بندر چابهار نسبت به بندر کراچی از اهمیت بیشتر برای افغانستان برخوردار است، زیرا کوتاه ترین راه برای انتقال کالای کشور به هند می باشد و از امنیت کامل نیز برخوردار است؛ اما از آنجایی که ایران تحت  تحریم های اقتصادی قرار دارد و کشورها در بندر چابهار سرمایه گذاری نمی کنند، این امر سبب میشود تا با افغانستان تبادلات دو جانبه و محدود داشته باشد. در حالیکه بندر کراچی پاکستان یک بندر بین المللی می باشد که کشورهای زیادی در آن جا سرمایه گذاری کرده اند، افغانستان از این طریق می تواند اجناس خود را به بازار های بین المللی صادر کند و کالای مورد نظرش را وارد نماید. آقای اکبر می گوید، در نظام سرمایه داری، آنچه برای کشور ها اهمیت دارد منافع اقتصادی است که بر اساس آن کشور ها با هم روابط برقرار میکنند و با مبادلات تجارتی روابط شان مستحکم میشود. از سوی دیگر کشورهایی که دارای روابط گسترده و مبادلات با کشور های زیاد اند از رشد اقتصادی قوی نیز برخوردار می باشند. اما از آنجایی که دوستی و دشمنی میان کشورها دایمی نیست، پس ایجاب میکند که افغانستان با کشورهای مختلف مبادلات تجارتی داشته باشد و از ظرفیت تمام کشورها در راستای اهداف و رشد اقتصادی خویش استفاده کند. استاد اگبر می گوید، با وجودیکه بندر چابهار به افغانستان کمک مینماید تا از انزوای اقتصادی و وابستگی شدید اقتصادی به پاکستان خارج شود، اما هیچ تضمینی وجود ندارد که ایران نیز بنابر مسایل سیاسی بندر چابهار را بر روی صادرات افغانستان نبندد.

پس منافع اقتصادی حکم میکند که افغانستان با تمام کشورها مبتنی بر منافع ملی داد و ستد داشته باشد و هیچ کشور را قربان کشور دیگر نکند و با تمام همسایگانش روابط اقتصادی خود را حفظ کند.

البرادعی

ممکن است شما دوست داشته باشید