روزنامه ملی انیس

واگذاری ساحه دور دست به دشمن، نشان ضعف یا قوت؟

نیروهای سیاسی مخالف دولت صرف در روستاها جا گرفته علیه نیروهای دولتی می جنگند شهرها، شاهراه ها و مناطق پرجمعیت و مراکز ولایات در افغانستان اهمیت سیاسی دارند. هر نیرویی که این مناطق را اداره کند می تواند ادعا کند که دولت افغانستان را در دست دارد. بسیاری از مناطق روستایی اهمیت سیاسی قابل توجهی ندارد. امروز هم هدف از خروج نیروهای نظامی از مناطق روستایی تحکیم کمر بند امنیتی مناطق زیر کنترول دولت و در سطح بالا تحکیم بن بست نظامی به سود دولت افغانستان گفته شده است. بُعد سیاسی جنگ افغانستان هم به بن بست مواجه شده است. طالبان در مقابل امریکا برای این موضوع دلایل سیاسی می آورند و می گویند که جنگ آنان با ایالات متحده امریکا آغاز شده بود. می خواهند مشکل خود را با این کشور حل نمایند. روشن است که هدف اصلی طالبان کسب مشروعیت بیشتر و امتیاز گیری از ایالات متحده امریکا است.

به نظر می رسد ارزیابی جنرالان ناتو هم این است که دیگر شسکت بن بست نظامی امکان ندارد. کشور های عضو ناتو برای شکستن بن بست نظامی جنگ افغانستان منابع ونیروهای کافی فراهم کرده نمی توانند. تجربه حکومت اوباما نشان داد که امریکا و کشور های عضو ناتو از لحاظ سیاسی و مالی قادر نیستند که برای مدت طولانی یک نیروی بزرگ نظامی را در افغانستان مستقر سازند و بن بست نظامی را به سود حکومت افغانستان بشکنند. کشور های عضو ناتو از جمله امریکا ترجیح داده اند که بن بست نظامی را در داخل تحکیم کنند و تلاشهای شان را برای شکستن بن بست سیاسی افزایش دهند. هدف از مذاکرات غیر رسمی و اعلام ناشده واشنگتن با طالبان هم شسکت بن بست سیاسی است. روشن است که دوطرف مواردی را درین مذاکرات مطرح کرده باشند که برای شان خیلی مهم است. چیزی که در گام نخست برای ایالات متحده امریکا اهمیت دارد این است که گروه طالبان رابطه خود را با داعش و القاعده قطع کند. مورد دیگری که برای جهان وافغانستان مهم است، گروه طالبان از ادعای امارت دست برداشته خشونت را کنار بگذارند و نظم سیاسی، دموکراتیک و غیر انحصاری را بپذیرند.

امریکایی ها هم که طرفدار مذاکره مستقیم طالبان با کابل بودند اکنون حتماً به این نتیجه رسیده اند که برای راه اندزای یک مذاکره جدی میان کابل و طالبان لازم است که واشنگتن با نمایندگان طالبان به صورت اعلام ناشده و غیر رسمی مذاکره کنند و از تمام ظرفیت ها و نفوذ خود کار بگیرد تا نمایندگان حکومت افغانستان و گروه طالبان با همدیگر گفتگو کنند.

امریکا خواسته است برای شکستن بن بست جنگ افغانستان در آغاز با طالبان به صورت نا اعلام شده و غیررسمی مذاکره کند. تردیدی نیست که امریکایی ها نمی توانند بدون دولت افغانستان و نیروهای سیاسی تشکیل دهنده این دولت با طالبان صلح کنند. هرنوع مذاکره و صلحی بدون حضور ستراتیزیک دولت و نیروهای سیاسی افغانستان پایدار نخواهد بود. این چیزی است که در مواضع رسمی دولت ایالات متحده هم باز تاب یافته است. طبعاً پاکستان هم به عنوان متحد طالبان درین مذاکرات نقش خواهد داشت. کشور های مخالف پاکستان هم ازین بابت نگرانی های خود را خواهند داشت. دولت افغانستان و تمام نیروهای سیاسی باید در بحث های مذاکره با طالبان دخیل باشند. هرنوع موضوع گیری ایالات متحده امریکا و حکومت افغانستان در مورد صلح و مذاکره با طالبان باید با استقبال گسترده مردم رو برو شود. چنین چیزی زمانی ممکن است که حکومت با تمام جریانهای سیاسی مشوره کند. نیویارک تایمز در گزارشی به نقل از چندین مقام ارشد امریکایی نوشته است. هدف از تغییر رویکرد امریکا نزدیک کردن مواضع گروه طالبان خوانده شده است. که سرانجام باید منتج به مذاکرات گسترده و رسمی برای پایان چندین دهه جنگ در افغانستان شود. دونالد ترامپ به اساس ستراتیژی جدید طرحی داده است که بربنیاد آن باید مناطق زیادی در افغانستان به طالبان واگذار شود. به اساس طرح او باید نیروهای امنیتی افغانستان از ساحات دور دست و کم جمعیت بیرون شوند تا طالبان در آن مناطق مستقر گردند. اما طرح واگذاری مناطق دور دست و کم جمعیت دارای عواقب خطرناک و در مغایرت با قانون اساسی وضد منافع ملی مردم افغانستان دانسته می شود. این طرح نا‏امنی ها را زیاد وقلمرو فعلایت مخالفان را گسترش خواهد داد. با تطبیق این طرح دولت به شهرها محدود خواهد شد. طرح پیشنهاد شده نشان دهنده حمایت غیر مستقیم امریکایی ها از طالبان خواهد بود. مردمی که در مناطق کم جمعیت زندگی می کنند از مزایای عرضه خدمات محروم خواهند گردید.

از رفتن به مکتب، شفاخانه و دیگر سهولتها و به خصوصی معلمین اناث و دختران از رفتن به مکتب ها و پوهنتون ها محروم خواهند گردید. در صورتی که نظامیان از مناطق کم جمعیت فراخوانده شوند. در واقع بخشی از خاک کشور در اختیار گروه های بنیاد گر، قرار گرفته از این مناطق سرباز گیری خواهند کرد. با گذشت زمان مردم با این گروه ها عادت و از آنان پشتیبانی می نمایند. به این دلیل که مردم از سوی حکومت یک نوع بی تفاوتی را حس کرده و در نهایت آنان تابع دشمن خواهند شد. اگر چنین برنامه یی به هدف کشاندن پای طالبان به میز مذاکره و صلح اجرا شود تا اندازه یی قابل توجیه خواهد بود. در صورتی که روند صلح باز هم با ابهام همراه باشد. واگذاری این مناطق به دشمن کار درستی نخواهد بود. جنگ افغانستان در حال حاضر در مرحله قرار دارد که به آن بن بست ستراتیژیک می گویند. در چنین حالت دو طرف می توانند به همدیگر ضربه کاری وارد کنند، ولی هیچ طرفی نمی تواند جانب مقابل را نابود کند. نیروهای امنیتی افغانستان که از حمایت ستراتیژیک ناتو و ایالات متحده امریکا برخوردار اند، توانایی حفظ شهر ها، شاهراه ها، مراکز ولایات و مناطق پرجمعیت را دارند. اما به هیچ وجهه نمی توانند گروه طالبان و دیگر تروریستان را از روستاهایی که این گروه ها کنترول می کنند، بیرون برانند. طالبان هم می توانند در شهر ها حمله های انتحاری و سبوتاژهای را انجام دهند، اما قادر به تسخیر شهر ها نیستند. مدت هاست که طرح واگذاری مناطق مهمی برای طالبان به عنوان ساحه امن سرزبانها مطرح بوده است. طالبان که با سختی تمام در چندین سال در برابر دولت و نیروهای خارجی جنگیدند، حالا می بینند که واگذاری بخشهای زیادی در کشور برای آنان به عنوان تحفه تقدیم می گردد. بدین گونه طالبان به بخش های وسیع کشور مستقر شده و حکومت وحدت ملی فقط در سطح مرکز و چند ولایت و شهرهای بزرگ باقی خواهد ماند. آن هم در صورتی امکان پذیر است که طالبان از ساحه های که برایشان واگذار می شود اقناع شوند. درغیرآن…

نوشته: س- سامی

ممکن است شما دوست داشته باشید