روزنامه ملی انیس

نگاه گذرا به دور پنجم گفتگوهای صلح در دوحه و نتایج آن

با آن که از گفتگوها و مذاکرات نمایندگان طالبان با نماینده خاص وزارت امور خارجه امریکا؛ زلمی خلیلزاد در مورد صلح ماه هاست که می گذرد نمایندگان این گروه در دور پنجم این مذاکرات با نماینده خاص وزارت امور خارجه امریکا، در دوحه نیز نتوانسته اند در مورد خروج زودهنگام نیروهای خارجی به ویژه نیروهای ایالات متحده امریکا از افغانستان به کدام نتیجه مثبتی دست یابند این دور مذاکرات و گفتگوهای نماینده خاص وزارت امور خارجه امریکا با نمایندگان این گروه در مورد صلح بدون دست یابی طرفین به کدام توافقی پایان یافت. نمایندگان طالبان هم از این که آنها با نماینده وزارت امور خارجه امریکا نتوانستند به کدام نتیجه مثبتی در مورد خروج زودهنگام نیروهای امریکایی از این کشور دست یابند؛ از نتایج آن با رسانه‎ها سخن گفتند. دلیلی این که چرا نمایندگان این گروه نتوانستند بر سر خروج تدریجی نیروهای امریکایی از این کشور با نماینده خاص وزارت امور خارجه امریکا؛ به توافق برسند؛ آن بود که کشورهای بیرونی دارند نمی توانند بدون نظرداشت خواست کشورهای حامی خود در مورد چگونگی خاتمه ای جنگ در این کشور تصمیم بگیرند. دلیل دوم رهبران این گروه بنابر چند دسته بودن خود نمی توانند در مورد چگونگی دست یابی به یک توافق سیاسی با دولت افغانستان تصمیم گیرند. آگاهان امور بر این باور اند که طالبان با ادامه این گفتگوها و گشایش دفاتر خویش در کشورهای خارجی در واقع می خواهند نقش خود را به عنوان یک گروه مقتدر در داخل افغانستان به جهانیان وانمود سازند، از این رو، دیده شده است که نمایندگان این گروه حاضر نمی گردند که با نمایندگان دولت افغانستان که یک طرف قضیه است به گفتگو بپردازند. همین امر باعث گردیده است که ادامه این نوع گفتگوها، نشست ها و مذاکرات با نمایندگان این گروه نتواند باعث کاهش میزان خشونت در این کشور گردد. از طرف دیگر مشاور امنیت ملی امریکا؛ بولتن گفته است امریکا نمی خواهد به زودی نیروهایی خود را از افغانستان خارج سازد، زیرا کدام ضمانتی در باره این که گروه طالبان با گروه های هراس افگن دیگری که در منطقه فعالیت دارند یکجا نگردند و همکاری نداشته باشند و از این منطقه بار دیگر منافع امریکایی ها و کشورهای دیگر تهدید نگردد وجود ندارد. همین امر باعث گردیده است که امریکا هیچ گاهی حاضر به  این نگردد که نیروهای خود را در کوتاه مدت از این کشور خارج سازد. هرچند نماینده خاص وزارت امور خارجه امریکا؛ دور پنجم این گفتگوها را که در دوحه برگزار گردید، مهم خوانده است. این که تا چه اندازه می تواند راه اندازی این نوع گفتگو ها و مذاکرات با نمایندگان طالبان در خارج از کشور سازنده باشد گذشت زمانی می تواند بر آن مهر تأیید یا رد بگذارد. به باور آگاهان امور تا زمانی که نمایندگان طالبان با نمایندگان دولت افغانستان که هردو در جنگ دخیل اند مستقیماً باهم به گفتگو و مذاکره نپردازند؛ ادامه این گفتگو ها صرف با نمایندگان کشور های دیگر در خارج از این کشور نمی تواند کدام نتیجه مثبتی را در پی داشته باشد. از این رو،لازم  است که طرفین باید تلاش ورزند به هدف قطع جنگ، تأمین امنیت، آوردن صلح و ثبات در این کشور مستقیماً باهم به مذاکره و گفتگو بپردازند، در این صورت است که ادامه این گفتگو ها و مذاکرات می تواند سازنده باشد و نتایج مثتبی را در پی داشته باشد. از طرف دیگر چند دستگی درمیان رهبران طالبان باعث شده است که این گروه نتواند تصمیم نهایی را در مورد پایان دادن به جنگ، تأمین صلح و ثبات در این کشور بگیرد، همین امر باعث گردیده است که شک و تردید های در مورد آغاز دوباره جنگ در این کشور بعد از دست یابی طرفین درگیر به یک توافق سیاسی بوجود آید. همین گونه بدون موجودیت کدام ضمانت و قید و شرطی خروج نیروهای خارجی در کوتاه مدت از این کشور می تواند؛ پیامد های ناگواری را در پی داشته باشد. زیرا، هیچ ضمانتی وجود ندارد که سران این گروه دست از جنگ بردارند و با کشور های که آنها را در منطقه به هدف تأمین منافع خویش اکمال و تجهیز می نمایند روابط شان را قطع نموده به جنگ و خشونت در این کشور خاتمه دهند. افزون براین، روی دست گرفتن سیاست دوپهلوی کشور های منطقه و کشور های ذیدخل در قضایای این کشور باعث گردیده است که این کشور ها تصمیم قاطع و گام های عملی را در مورد ختم جنگ و تأمین صلح و ثبات در این کشور نبردارند. همین امر باعث گردیده است که تاکنون نتایج این نشست ها و مذاکرات مبهم باقی بماند. از این گذشته نبود وحدت نظر درمیان رهبران حکومت و جریان های سیاسی که تاکنون توانسته است بالای نتایج این مذاکرات تأثیرات خود را داشته باشد. بنابر این، قبل از همه رهبران حکومت وحدت ملی و جریان های سیاسی باید تلاش ورزند به هدف ختم جنگ، تأمین صلح و ثبات در این کشور هرچه زودتر گام های عملی بردارند تا آتش جنگ در این کشور خاموش ساخته شود.

عبدالحلیم باخرد

ممکن است شما دوست داشته باشید