روزنامه ملی انیس

محمد عیسی عارفی: وضعیت خبرنگاران در افغانستان نسبت به هر کشور دیگر نگران کننده است

۲۷ حوت به نام روز ملی خبرنگار در تقویم افغانستان ثبت شده است امسال از این روز ملی در سراسر کشور در حالی گرامی داشت به عمل آید که خبرنگاران  با مشکلات متعدد روبرو اند، خبرنگار روزنامه ملی انیس صحبتی را با چند تن از خبرنگاران در مورد مشکلات شان انجام داده که نشر می گردد.

در نخست ظفر شاه روحی یک تن از خبرنگاران به ارتباط تجلیل از روز ملی خبرنگاران در کشور گفت: نام‌گذاری یک روز به نام خبرنگار، به مفهوم ارج‌گذاری و پاس‌داشت از فداکاری‌ها و کار خبرنگاران در عرصه‌ اطلاع‌رسانی به مردم و گردش آزاد اطلاعات است اما در افغانستان، گرامی‌داشت از این روز، فقط شعار و تبلیغات است.

در این روز تنها به بیان برخی از آمارهای خشونت علیه خبرنگاران و یا کارهایی که در عرصه‌ی اطلاع‌رسانی و بهبود روند دسترسی به اطلاعات از سوی برخی از نهادهای حکومتی صورت گرفته، اکتفا می‌شود.

من به این باور هستم که گرامی‌داشت از روز خبرنگار زمانی برای خبرنگاران می‌تواند خوشایند باشد که به کار و فعالیت خبرنگاران اهمیت داده شود.  اما، خبرنگاری در افغانستان متاسفانه «مفت‌نگاری» شده و هرچه رسانه‌ها داد و بیداد کنند  کم‌تر به سروصداهای آنان گوش داده و عمل می‌شود.

کار خبرنگاری در افغانستان سراسر با مشکل مواجه است، از مدیریت خود رسانه‌ها گرفته تا مسئله امنیت، دسترسی به اطلاعات، بی‌قانونی و ضعف حاکمیت قانون، نبود امنیت شغلی، بی‌توجهی نهادهای مسئول در قبال مطالب و موضوعاتی که توسط رسانه‌ها مطرح می‌شوند، همه با مشکل مواجه‌اند.

رضا شهیر خبرنگار تلویزیون راه فراد گفت: همه ساله از روز خبرنگاران در کشور تجلیل و بزرگ داشت می شود، در این همایش ها مشکلات و چالش های فرا روی خبرنگاران و کار خبرنگاری مطرح می شود؛ اما مسئولان حکومتی و نهاد های حامی و پشتیبان رسانه های آزاد در راستای از بین بردن این چالشها اقدام نمی کنند.

وی از حکومت و نهاد ها حامی رسانه ها می خواهد که به مشکلات وچالش های خبرنگاران توجه جدی صورت گیرد.

کار خبرنگاری و اطلاع رسانی در شرایط کنونی در افغانستان کار نهایت سخت و دشوار است  خبرنگاران مصونیت جانی ندارند، آنها از سوی افراد زورگو، افراد ناشناس و گروه های تروریستی تهدید می شوند و اطلاعات به موقع در دسترس شان قرار نمی گیرد.

عمده ترین مشکلاتی که خبرنگاران در افغانستان با آنها دست و پنجه نرم می کنند، عدم دسترسی به معلومات از جانب حکومت و نهاد های حکومتی است با وجود آن که قانون حق دسترسی به اطلاعات توشیح شده است؛ اما این قانون در ادارات دولتی تطبیق نمی شود و خبرنگاران برای دریافت یک معلومات چندین روز منتظر می مانند تا کسب معلومات کنند.

برخورد زشت و نادرست نیروهای امنیتی، برخورد های دوگانه و سلیقه یی برخی از سخنگویان حکومتی در ارایه معلومات به خبرنگاران، عدم مصونیت شغلی و جانی خبرنگاران، عدم به موقع پرداخت معاش و عدم ثبات کاری از مواردی است که خبرنگاران را نسبت به ادامه کاری شان دل سرد ساخته است.

نهاد های خصوصی و دولتی در حمایت از خبرنگاران در کشور ایجاد شده و عملاً فعال اند، اما کار این نهاد ها زیاد برای خبرنگاران مؤثر نبوده است  وظیفه این نهاد ها ثبت قضایایی خشونت علیه خبرنگاران و تلفات جامعه خبرنگاری بوده و بس و پرونده های خشونت علیه خبرنگاران توسط این نهاد ها جدی پیگیری نشده است  شماری از این نهادها حتی با خبرنگاران برخورد دوگانه دارند، پولهای هنگفت از آدرس خبرنگاران دریافت می کنند و بدون اینک خبرنگاران از آن اطلاع داشته باشند حیف و میل میشود.

محمد ظاهر قادری یکی دیگر از خبرنگاران چنین اظهار میدارد: در ۱۹ سال گذشته آزادی بیان یک دستاورد بزرگ برای مردم افغانستان و جامعه جهانی بوده است.

اکنون رسانه های افغانستان می توانند به گونه آزاد تمام رویداد ها را به اساس قوانین نشر کنند اما مشکلات درون سازمانی رسانه های خصوصی هنوز یک چالش بزرگ برای آینده آزادی بیان است که باید در این زمینه کار های زیاد شود چون خبرنگاران باید در رسانه های خصوصی از حقوق شان برخوردار شوند.

در این جا مسئولیت بیشتر را نهاد های مدافع از حقوق خبرنگاران دارند تا تطبیق قوانین را درست نظارت کنند.

محمد عیسی عارفی تصویر بردار تلویزیون ملی گفت: نسبت به وضعیت خبرنگاران در افغانستان از هر کشور دیگر نگران کننده است به خاطر این که هیچ یک از خبرنگاران مصئونیت وظیفوی ندارند.

همشیه و در هر جا خبرنگار با تهدیدات امنیتی دچار اند این امر باعث شده که خبرنگاران نتوانند به درستی وظایف خویش را به پیش ببرند.

همچنان مشکل ناامنی فرا راه خبرنگار باعث شده تا آنها مسلک خویش ترک بگویند.

مشکل دیگر این است که فرهنگ پیام رسانی و حوصله شنوایی در جامعه افغانی تاهنوز نهادینه نشده است به همین دلیل بعضی اوقات خبرنگاران از سوی مردم و مسئولین نظام تحقیر می شوند و نمی توانند به اطلاعات سالم و به وقت دست پیدا کنند.

روح الله یعقوبی یکی دیگر از خبرنگاران گفت: خبرنگاران در کشور با مشکلات گوناگون از جمله امنیتی، اقتصادی و اجتماعی روبه رو اند.

طی ۱۹ سال گذشته حکومت برای امنیت خبرنگاران و رسانه ها هیچ گونه برنامه یی نداشته است همواره خبرنگاران مورد خشونت قرار گرفته و جان شان را از دست داده اند.

مشکل دیگر این است که بعضی اوقات خبرنگاران هنگام اجرای وظایف شان از سوی نیروهای امنیتی مورد خشونت و لت و کوب قرار گرفته اند و این عملکرد هنوز هم در کشورادامه دارد و کدام توجه لازم از سوی حکومت و نهاد حامی خبرنگاران و رسانه ها صورت نگرفته است.

برخی از خبرنگاران با مشکلات جدی اقتصادی دچار اند و آنها درحالت بد اقتصادی به سر می برند حتا سر پناه ندارد در خانه های کرایی به سر می برند.

در ۱۹ سال گذشته هم در دوره حکومت حامد کرزی و هم در دوره رهبران حکومت وحدت ملی برای سایر اقشار نمرات رهایشی و اپارتمان ها چه در اقساط سالانه و چه به طور رایگان داده شد اما به خبرنگاران که با معاش اندک در سانه ها کار می کنند و همیشه در تهدید قرار دارند توجه صورت نگرفت.

تمام پول هایی که به خاطر حمایت رسانه ها و آزادی بیان کمک می شود در جیب چند فرد خاص می رود و اندک معاش بخور و نمیر به خبرنگاران داده می شود اما حکومت این مشکل را بررسی نکرده است.

پس خواست من و همه خبرنگاران این است که باید حکومت در حل مشکلات خبرنگاران و رسانه ها اقدام جدی نماید.

خواجه نصیراحمد صدیقی

ممکن است شما دوست داشته باشید