روزنامه ملی انیس

سفر بن سلمان به هند و تلاش برای بیلانس روابط منطقه

تکاپوی کشور های منطقه در این روزها برای جلب همکاری ها و صف بندی ها زیاد شده است . هر کدام به نوبه خود تلاش می کنند که متحد پیدا کنند و از قوت آنها برای مقابله با رقیبای منطقه ای خود استفاده کنند . شرایط حاکم بر اوضاع منطقه وضعیت نا همآهنگ است ، به نحوی کشورهای منطقه همدیگر رابه تروریزم پروری متهم می کنند . این تقابل در اظهارات مقامات کشورایران پس از حمله بر موتر سپاه پاسداران آنها به وضوح دیده می شود . مقامات ایرانی پاکستان را متهم به حمایت از تروریزم کردند و گروه تندرو سنی جیش العدل، مستقر در پاکستان مسئولیت حملۀ انتحاری چهارشنبه ۱۳ فبروری ۲۴ دلو را به دوش گرفت که در آن ۲۷ عضو سپاه پاسداران ایران کشته شد. همچنان هندوستان از عملکرد پاکستان عصبی است و همواره تلاش می کند که برای رفتار ناشیانه پاکستان پاسخ بدهد . درواقع افغانستان که قربانی اصلی تروریزم است از رفتار کشور های منطقه به ویژه پاکستان  ایران و روسیه نا خرسند است و همواره این کشورها را متهم به حمایت گروه طالبان می نماید و مدعی است که این کشور ها برای طالبان تجهیزات وپناه گاه میدهند . حال سوال اینجاست که با این همه مشکلات منطقه ای چطور میتوان روابط منطقه را بیلانس کرد ؟ چگونه حمایت منطقه را مبنی بر صلح در افغانستان جلب کرد ؟

آیا اجماع واقعی ملی مبنی بر صلح در افغانستان وجود دارد.

با توجه به اینکه از وضعیت موجود منطقه پاکستان بهره اعظمی را می برد و ابزار مثل طالب برای بازی های منطقه ای دردست پاکستان است . در یک جهت آنها را به اشکال مختلف تنظیم کرده بالای کشور های منطقه به فروش می رساند و از سوی دیگر با کشور های منطقه حسن نیت نشان داده پروژه های میلیارد دالری را جلب می کند . گفته می شود که از امریکا مبلغ کلان را به منظور حاضر کردن نمایندگان طالبان در میز مذاکره قطر دریافت کرده است ، از عربستان سعودی به ارزش ۲۰ میلیارد دالرپروژه دریافت نموده است . لذا آنها در این بحران منطقه ای دنبال منافع پاکستان بوده و تلاش
می کنند که از هر نوع ابزار استفاده کرده مقروضیت های خود شان را با استفاده از وضعیت کنونی خلاص نمایند .

 بنابر این با تمام آسیب پذیری های که پاکستان از ناحیه اقتصادی و گروه های افراطی داخلی دارند در این مقطع از زمان توانستند که بحران را به طور نسبی دور بزند .

بن سلمان به هند رفته و تلاش می کندکه حمایت آنها را مبنی بر مبارزه با تروریزم و پایان تنش احتمالی میان هندو پاکستان جلب کند .
در این شکی نیست که عربستان سعودی به سفارش امریکا وظیفه گرفته که باید منطقه را ببیند ؛ اما منافع عربستان در اوضاع آشفته به دنبال منافع خود شان نیز هستند . افراطی های منطقه در بعضی کشور های عربی مستقیم منافع سعودی را تهدید می کنند . از سوی دیگر سعودی در اکثر اوقات به سفارش امریکا پروژه های مبارزه با تروریزم را تمویل میکند و برای اینکه از این مصارف خلاص شود به دنبال ختم غائله می گردد
.

در این میان امریکا به دنبال ختم جنگ به هر قیمت است  امریکا هراس دارد که ابزار طالب از دست 

پاکستان خارج شود و در دست ایران و روسیه نهادینه شود . بحث مصارف گزاف جنگ و مشکلات داخلی امریکا بین سنا و اداره دونالد ترامپ نیز ربط مسقیم با پایان جنگ در افغانستان دارد . امریکا اجماع سیاسی را به وجود آورده است ، سیاسیون افغانستان تقریباً تیپ های مختلف آنها با هم متحد شدند که پروسه صلح را کمک کنند ، کمی روی چگونگی و روش آن ملاحظه دارند ؛ اما با پدیده و پروسه صلح مخالف نیستند و به این ترتیب در شرایط فعلی یک جهت قضیه صلح درافغانستان که روی منطقه تاثیرگزار است ، سیاسیون و د رجهت دیگر که تمویل کنند است امریکا و در ضلع سوم که تسهیل کننده است پاکستان قرار دارند .

در یک تعریف ساده فرکشن های منطقه ای مشخص شده است ، عربستان سعودی ، پاکستان و احتمال قطر در یک فرکشن قرار دارند ، روسیه ، ایران و آسیای میانه در فرکشن دومی است ، هند وافغانستان موضع مشترک و نزدیک دارند . امریکا ناظر بر احوال تمام آنها بوده و تلاش می کند که به هر قیمت هماهنگی میان این کشور ها را به وجود بیاورد و از گردآب افغانستان پای پس بکشد . لذا دولت افغانستان که تا هنوز در هیچ معادله رسمی مذاکرات نبوده ، تلاش می کند که با بسیج نیروهای مردمی داخلی تحت نام جرگه مشورتی برای خود سپر بسازد و در برابر تهاجم تبلیغاتی کشور های منطقه در مورد مذاکرات صلح ایستاده شود . ظاهراً ادبیات تند در دیپلماسی افغانستان علیه پاکستان و کشور های تسهیل کننده نشست های صلح مشاهده می شود ؛ اما در باطن تلاش جدی بر دعوت از بزرگان قومی و متنفذین برای تصمیم گیری روی صلح با آجندای حکومتی روی دست است . این رفتار ها بصورت طبعیی روی تصامیم کشور های منطقه و روی دیدگاه سیاسیون داخلی تاثیر می گذارد و از همین اکنون بعضی صدا ها مبنی بر انتخاب اعضای جرگه مشورتی صلح و تعین آجندا برآن بلند شده است . بنابر این مشکل به نظر می رسد که نظرحد اقل سه کشور منطقه را به سادگی روی موضع واحد صلح در افغانستان مشاهده کنید ؛ اما تلاش برای تعریف منافع کشور ها توسط گروه های لابی کننده جریان دارد . سه دور سفر زلمی خلیل زاد به منطقه دیدگاه آنان را نزدیک ساخته و اینکه بن سلمان بارویکرد متفاوت دور اول سفر را آغاز کرده و ظاهراً منافع کشور ها تعریف کرده ، عمل می کند.

سید نورالحق حیدریار

ممکن است شما دوست داشته باشید