روزنامه ملی انیس

رئیس محیط زیست شهر کابل:  استفاده از زغال سنگ، سلامت انسان، حیوان و نبات را تهدید می کند

با فرارسیدن فصل زمستان آلودگی هوا در شهر کابل افزایش یافته که نگرانی های جدی را در نزد هموطنان ما ببار آورده است.اینکه ادارات مسئول در زمینه چه اقداماتی را اتخاذ نموده اند خبرنگار روزنامه ملی انیس مصاحبه را با کاظم همایون رئیس محیط زیست شهر کابل انجام داده که تقدیم خوانندگان می گردد.

کاظم همایون رئیس محیط زیست شهر کابل در رابطه به اقدامات مشخص اداره ملی حفاظت محیط زیست بخصوص ریاست محیط زیست شهر کابل گفت:

در چند سال اخیر با توجه به فقر گسترده اقتصادی، اکثریت خانواده ها از زغال سنگ استفاده می کنند که یک فاجعه بزرگ در شهر کابل بوجود آورده زیرا استفاده بیش از حد زغال سنگ مقدار زیاد سلفر را در هوا متصاعد ساخته منجربه تشکیل لایه زخیم دود در فضا می گردد و اجازه نمی دهد که شعاع آفتاب به زمین بتابد یعنی در قسمت توپوسفیر زمین لایه موجود مانع باز تابش شعاع آفتاب می شود که در یک چنین وضعیت هزینه هایی را باید پرداخت نمود.

زمانیکه سردی بیشتر می شود نیاز به استفاده از انرژی برای تولید گرمی یا حرارت افزایش می یابد. با استفاده بی رویه از مواد سوخت فوسیلی مثل چوب و زغال سنگ آلودگی هوا نیز شدید می شود.

رئیس محیط زیست شهر کابل افزود:

اداره حفاظت محیط زیست یک پلان ویژه زمستانی و انتظامی را سه ماه قبل اتخاذ و ابتدا با وزارت انرژی و آب و شرکت برشنا شریک ساخت که تعهد نمودند ۴۰ درصد شهروندان کابل را در فصل زمستان از انرژی برق مستفید میسازند با تأسف که در حال حاضر ۵ درصد هم مستفید نیست در این صورت میزان آلودگی هوا بالای خط سرخ قرار گرفته، بنابر نبود برق ۳۵ درصد فشار وارد شد.

حدود ۲۵۰ هزار جنراتور برای تولید انرژی برق بطور انفرادی فعالیت خود را از سرگرفته که میزان آلودگی هوا نیز افزایش یافته است از طرف دیگر ثبات در قیمت گاز مایع نیز وجود ندارد. در حال نوسان بوده بناءً مردم مجبور می شوند تا از مواد سوختی دود زا استفاده نمایند. بخصوص طوریکه قبلاً اشاره شد. استفاده از زغال سنگ نه تنها سبب آلودگی هوا شده بلکه تهدید را متوجه صحت هموطنان ما ساخته بلکه سلامت حیوان و نبات نیز صدمه می زند.

برعلاوه دود تولید شده از زغال سنگ در فضاباران های اسیدی را ببار آورده یعنی نایتریت اسید و سفلوریک اسید را بوجود می آورد باران های اسیدی سبب می شود تا مردم هزینه های پنهانی را بپردازند. یعنی باعث تکالیف موی رفتگی چشم دردی و تکالیف جلدی می شوند همچنان به آثار و آبدات تاریخی، بناها و سنگ فرشها نیز آسیب رسانده از بین می برد.

راه حل برای یک چنین جغرافیا با میزان آلودگی، تطبیق پلان عملیاتی ویژه و هماهنگ است.

سه ماه قبل کمیسیون عالی جلوگیری از آلودگی هوا تحت رهبری جلالتماب داکتر عبدالله عبدالله رئیس اجرائیه کشور تشکیل و حدود نزده وزارت و سه اداره مستقل عضویت این کمیسیون را دارند پلان زمستانی را اداره ملی حفاظت محیط زیست مطرح ساخت رئیس اجرائیه کشور هدایت دادند هرچه عاجل تمامی وزارت ها و ادارات مستقل با اداره ملی حفاظت محیط زیست همکاری نمایند که با تدابیر اتخاذ شده نظربه دو هفته قبل میزان آلودگی هوا در شهر کابل تا اندازه کاهش یافته است که دو دلیل دارد. یکی عامل طبیعی است تا زمانیکه درجه حرارت هوا زیر منفی صفر می شود میزان آلودگی نیز پایین می آید. با سرد شدن هوا شهر کابل از طرف شب نسبتاً خوب شده است. دلیل دیگر سطح آگاهی مردم از طریق مختلف بلند رفته و نظارت از جهات مختلف نیز جدی شده است. فعالیت ۱۶۶ حمام، داش خشت پزی و سرای ها به دلیل استفاده غیر معیاری از زغال سنگ، مسدود شده است همچنین ۴۳۴ مورد تخلف از پلان زمستانی برای کاهش آلودگی هوا در شهر کابل شناسایی شده که شامل حمام های کوچک و بزرگ «سقاوه ها» داش ها، بلند منزل ها، شهرک ها، شفاخانه ها سرای ها که از زغال سنگ استفاده می کنند و باعث آلودگی محیط زیست می شود شامل این موارد است.

با تشکیل تیم نظارتی ۱۴ تن این اداره همراه با نماینده های وزارت امور داخله و شاروالی کابل همه روزه با بررسی از همچو موارد و تخلفات نظارت کرده کاپی از پلان زمستانی به ولایت پرجمعیت نیز فرستاده شده است.

کاظم همایون در ادامه افزود:

مطابق به پلان ویزه زمستانی تدویر برنامه های آگاهی دهی برای مردم در استفاده از مواد سوخت پاک در جلوگیری از آلودگی هوا، نظارت از وسایط نقلیه و مدیریت ازدحام ترافیک، ثابت نگهداشتن قیمت گاز مایع، تأمین برق دوامدار و جلوگیری از سوختاندن مبلائیل از کار افتاده در فصل زمستان در بعضی سرای ها از مواردی است که در پلان در نظر گرفته شده است. توصیه ما برای هموطنان عزیز بخصوص افراد حساس «سالمندان اطفال و مادران باردار) و در مجموع خواهران ما اینست که تهدید بیشتر متوجه آنان بوده زیرا با پایین بودن سطح هموگلوبین خون درنزد زنان قدرت دفاعی شان نیز نسبت به مردان پایین تر بوده آلودگی هوا تکالیف جدی را متوجه شان می سازد. بناءً در ساعات آلوده گی یعنی ۴-۵ عصر و شب که استفاده از مواد سوختی و ترافیک بلند است. از گشت
وگذار در این اوقات اجتناب نمایند.

برعلاوه از خوردن غذاهای پروتینی که در معرض آلودگی هوا قرار دارند و آلودگی را بیشتر جذب می کنند بپرهیزند بیشتر از ترکاری و  در صورت توان میوه استفاده کنند
روزانه با برگشت به خانه سه تا چهار بار دستها. روی، و چشمهای شانرا باآب سرد بشویند زیرا آلودگی از طریق جلد نیز تأثیرات منفی بالای صحت انسان دارد. همینگونه آلودگی هوا اثرات مخرب بالای درختان و گیاه ها دارد. برگ ها را پژمرده و به مرض مبتلا می کند با ادامه میزان آلودگی هوا حتا تنفس درختان را مختل ساخته سبب خشک شدن و مقاومت پایین درختان و بته ها در برابر سردی هوا گردیده از بین میرود. بناءً با افزایش آلودگی هوا همه متضرر شده هزینه گزاف پرداخت می نماید.

همایون رئیس حفاظت محیط زیست شهر کابل در ادامه صحبت اش گفت:

طوریکه قبلاً اشاره شد. تیم های نظارتی ما دو منبع را نظارت می کنند یکی ثابت که شامل سرای ها، داشها، حمام ها، سقاوه ها، شفاخانه ها و شهرک ها است باید مجهز به سوخت پاک و فلتریشن دود گردند. 

دیگر منبع سیار که وسایط دود زا است ریاست ترافیک در این زمینه همکاری کرده وسایطی که بالاتر از ستندرد دود تولید می نمایند متوقف سازد یعنی در هر دو جهت درگیر هستیم تا اگر خدا بخواهد بزودی موفق گردیم و وضعیت کنترول گردد.

وی در رابط به نشر هشدارها از سوی بعضی نهادها و رسانه ها یادآور شد:

در رابطه به آمارهای تهدید ذرات معلق که اخیراً منتشر شده و سبب نگرانی هموطنان ما گردیده است که گویا میزان آلودگی به حدی بلند رفته که باید حالت اضطرار اعلام گردد. از دیدما آمار نشر شده موسسات از یک نقطه گرفته شده است. مثال اگر از صفر تا صد آلودگی وجود داشته باشد هدف از PM10 ذرات معلق آلوده یا اگر ۲٫۵ مایکرون در هر متر مکعب هوا باشد تهدید کننده است عامل آن استفاده بیش از حد انرژی فوسیلی و دود متصاعد شده در هوا است. مشکل بزرگ در کشورهای روبه انکشاف از جمله افغانستان اینست که ما دستگاه های کیفیت سنج در اختیار نداریم تا آسیب شناسی کند و مشخصاً برای مردم بگوییم که میزان آلاینده های تهدید کننده تا کدام سطح است. اما تخمیناً در شهر کابل در چند روز اخیر آلاینده های هوا تحت ۳۰۰ مایکرون در هر متر مکعب هوا قرار گرفته است بعضاً در مناطقی که تراکم نفوس و تردد بیش از حد ترافیک وجود دارد. امکان دارد بالای خط سرخ باشد. برعلاوه شهرکابل ۴ شهر بزرگ دیگر مثل مزار شریف، ننگرهار، قندها و هرات نیز با بیشترین آلاینده های شهری به آلودگی هوا مواجه است. ما در پلان عملیاتی زمستانی خود همچو موارد را داریم.

قانون محیط زیست به ما اجازه میدهد در صورتی که وضعیت خطرناک می شود و زمانیکه وزارت صحت عامه تهدید را تشخیص کرده با اداره ملی حفاظت محیط زیست شریک بسازد در چوکات قانون طی جلسه اضطراری حالت اضطرار اعلام می شود، اما اطمینان میدهم که تهدید به همان سطح نرسیده، زیرا وزیر صحت عامه نیز طی کنفرانس چند روز قبل موضوع را اعلام کرد. صرف افراد کهن سال و اطفال از وضعیت موجود هوا متأثر شده آنهم در اوقاتی که میزان استفاده از مواد دودزا برای گرم کردن منازل و سایر مکان ها بلند میرود و در جاده هایی که تردد وسایط سنگین می شود در اوقات عصر و شب این گروه سنی از گشت و گذار اجتناب کنند.

در کوتاه مدت پلان زمستانی موجود را رویدست داریم و در درازمدت پلان ستراتیژیک پنج تا دهسال داریم که بعد از گفتمان های متعدد با نهادهای مختلف موارد تطبیقی نیز اتخاذ می شود چون شهرکابل محاط با کوههای بلند است و ذرات آلوده به شکل معلق باقی می ماند. باید یک دهلیز از حوزه شمال غرب ایجاد کنیم تا آلودگی را مهار بسازد. از نظر توپوگرافی روی ایجاد دهلیز به اصطلاح بادرو کار را آغاز نموده به تعقیب آن روی سیاست های سبز و تشویقی با وزارت مالیه وزارت های مختلف کار شناسانه بحث صورت خواهد گرفت تا تدابیر لازم در درازمدت اتخاذ گردد که بعداً جزئیات با رسانه ها نیز شریک ساخته می شود.  

حامده صدیقی

ممکن است شما دوست داشته باشید