روزنامه ملی انیس

حبیبه سرابی: زنان، با کسب دانش و اعتماد به نفس می توانند به تصمیم گیرندگان عملی مبدل گردند

حبیبه سرابی در ابتدای صحبت با توجه به ضرورت نقش زنان در پروسه صلح افغانستان گفت: اگر مسایل را از روی واقعیت های عینی بررسی کنیم بدون نقش زنان پروسه صلح به موفقیت رسیده نمی تواند به اساس تعهدی که در میثاق های بین المللی و در مطابقت به قطعنامه ۱۳۲۵ و پلان عمل آن که به نقش زنان تأکید صورت گرفته دولت و حکومت مکلف به تطبیق مفاد پلان عمل و قطعنامه ۱۳۲۵ است. در شورای عالی صلح حضور زنان از نظر کمیت هم در سطح ولایتی و هم در شورا قابل اطمینان است. خوشبختانه زنان که در این سمت ها انتخاب و برگزیده شده زنان پیشتاز اند که در پروسه های صلح و امنیت حقوق زنان ایفای وظیفه کرده‎اند. هرگاه مسایل را از نظر کلی مورد ارزیابی قرار دهیم. در افغانستان یک سیستم و نظام مرد سالار حاکم است. در تمام سطوح، از جمله در سیاست بیشتر نقش دارند. مثلاً جناب رئیس جمهور جلسه مشورتی را با تعداد زیادی ازطیف های مختلف در مورد مسایل کشوری جامعه میداشته باشند چه از احزاب سیاسی چه بزرگان قومی  قبیله‎یی و یا اگر قوماندان جهادی اند به صورت عموم بیشترین رقم اشتراک کننده را مردان تشکیل میدهد و در تصامیم کلی تنها مردان نقش داشته به نقش و حضور زنان کمتر ارجحیت قایل شده و یا اکثراً نادیده گرفته می شود. با موجودیت زنان در شورا همه تلاش بخرج دادیم تا صدای رسا داشته باشیم در هر مورد که متوجه شویم نادیده گرفته می شود صدای ما بلند تر باشد.

خانم سرابی با اشاره به نشست های بزرگ اخیر در داخل و در سطح منطقه در رابطه به مسایل صلح و ثبات در کشور و اینکه حضور زنان غیر محسوس بود گفت:

یقیناً تصامیم بزرگ کشوری عمدتاً توسط مردان اتخاذ می شود وقت مذاکرات بین الدول می باشد. سران وزارت امور خارجه دو کشور، شورای امنیت استخباراتی همه مردان استند. زنان حتا نقش حضوری ندارند. بعضی اوقات به شکل نمادین از زنان دعوت بعمل میآید. به نظر من حضور زنان در سطوح تصمیم گیری های بزرگ واقعاً کمرنگ است. در حالیکه در سایر کشورها به این مسأله توجه صورت گرفته است.

زنان به عنوان وزیران دفاع، امور خارجه، درشورای امنیت و سکتورهای دفاعی امنیتی حضور فعال داشته و دارند. ولی در کشور ما در موجودیت دیدسنتی حاکم در مناسبات کشوری، با موجودیت تعهدات، غیر محسوس است. یک دلیل آن در کنار دید سنتی حاکم نبود حمایت های قوی رهبری سیاسیون و احزاب است. صرف تعهدات بیشتر کتبی و سمبولیک بوده تا عملی.

خانم سرابی در رابطه اشتراک زنان عضو شورا در جلسات صلح در خارج از کشور یاد آور شد.

در جلساتی که در داخل کشور دایر میگردد زنان حضور فعال و حرف های برای گفتن دارند به غیر از تصمیم گیری‎ها در جلسات بزرک کشوری که در ارگ و یا به سطح قوماندانان بانفوذ  رهبران جهادی و احزاب سیاسی برگزار می شود در آنجا حضور زنان کمتر است. در سطح منطقه با توجه به قطعنامه ۱۳۲۵ در موارد ومسایل امنیت و صلح به صورت عموم از زنان دعوت می شود و حضور می یابند ولی به تناسب حضور مردان قابل مقایسه نیست. ولی در موارد اجرائیوی و اداری اکثراً نقش فعال دارند. حضور چند زن در کابینه  معینان زن، اعضای پارلمان و…

معاون شورای عالی صلح در رابطه به راهکار های که بتواند حضور نمادین را به حضور اساسی تصمیم گیری مبدل سازد افزود:

یک نکته را قابل ذکر میدانم و آن اینکه ظرفیت سازی خود زنان است باید سرمایه گذاری کرد. درجه تحصیل  دانش و آگاهی خود را بلند برد با تقویت اعتماد به نفس یقیناً پله های موفقیت را میتوانیم بپیماییم و به تصمیم گیرندگان عملی مبدل گردیم ولی اگر تلقین کنیم و منتظر باشیم دیگران فرصت و زمینه را فراهم سازند ممکن به همان حضور نمادین بسنده گردد و بس دولت نیز مکلفیت دارد تا زمینه های ارتقای ظرفیتی بیشتر را برای خانم ها و دختران جوان مهیا سازد، بطور مثال وزارت های به زنان اختصاص یافته کمتر جدی بوده صرف یک وزارت تخنیکی اقتصادی معادن به یک زن اختصاص یافت، ولی با زن ستیزی حتا همقطاران خود رأی اعتماد کسب کرده نتوانست می تواند در چگونگی بحث حضور زنان نقش داشته باشد.

معاون شورای عالی صلح افغانستان در رابطه به تأکید وبحث کنفرانس غیر حکومتی انستیتوت مطالعات صلح منطقوی کالج دفاعی شاهی دنمارک در پاکستان که نمایندگان افغانستان و پاکستان اشتراک داشتند در غیر محسوس بودن حضور زنان افغان در حرکت های ایجاد شده صلح و امن جهانی گفت:

البته بحث در رابطه به صلح همه‎جانبه در ابعاد مختلف صورت گرفت ولی در بحث حضور زنان افغان یکی از بحث های عمده بود. مثلاً در ترتیبات صلح محلی که چگونه بوجود آمده می‎تواند.

شخصاً صحبت کردم در رابطه به مسایل استخباراتی، ارتباطات منطقوی و مردمی نیز بحث و صحبت های شد. از افغانستان به نمایندگی از شورا خودم و خانم هیلی ارشاد عضو شورای ملی اشتراک کرده بود محور اصلی بحث همکاری بین کشور افغانستان و پاکستان در گفتگوی صلح بین دو کشور تمرکز داشت بحث حضور زنان حاشیه این کنفرانس بود.

معاون شورای عالی صلح ضرورت نقش زنان در صلح خانوادگی و محلی را مهم عنوان کرده افزود:

زنان در موارد مختلف بیشتر از همه نقش دارند زیرا مدیران قوی امور خانواده بوده و در صلح، محلی و اجتماعی نقش عمده را میتوانند نیز داشته باشند که منجر به صلح سیاسی گردد.

دولتمداران ما نباید صلح اجتماعی را فراموش کنند یک مشکل کلان که در سطح کشور وجود دارد اینکه از اقوام مختلف تشکیل شده هرچند زیبایی آن در تعداد اقوام و زبانهایش است. متأسفانه کمتر توجه می‎شود. یک خلای بین القومی بوجود آمده حتا به تقسیم منطقه شرق، غرب، جنوب شمال انجامیده: زنان با مدیریت خانواده میتوانند در تشویق اعضای خانواده به صلح خانوادگی و اجتماعی کمک بیشتر نمایند.

معاون شورای عالی صلح در رابطه به اقدامات شورا در زمینه آگاهی دهی اظهار داشت:

یکی از اهداف شورای عالی صلح ارتقای ظرفیت و زمینه سازی ذهنیت صلح است. پروگرام های آگاهی دهی ایجاد شبکه مادران صلح بود. در هر ولایت زنان و مادران که در بخش صلح و حل منازعات اجتماعی کار کنند. شناسایی و از هرولایت ۱۰-۱۲ تن در شبکه جذب شده با سپری نمودن پروگرام های آگاهی دهی در راستای صلح اجتماعی کار مینمایند. در ولایات پروان، قندهار، غور قبلاً پروگرام آغاز شده فعلاً پلان داریم که به شش ولایت دیگر نیز گسترش یابد. مؤثریت برنامه خیلی خوب ارزیابی شده زیرا زنان در تغییر ذهنیت صلح آمیز در سطح خانواده و اجتماع تأثیر گذار بودند. یک نکته را قابل ذکر میدانم اینکه ادامه بیش از ۴ دهه جنگ خشونت را بیشتر تداعی کرده است.  ۴۰ سال تجربه خشونت افکار و رفتار را خشن می سازد. زمان میبرد تا ذهنیت و روشها را تغییر داد.

معاون شورای عالی صلح با اشاره به خوشبینی ها از پیامد مثبت نشست صلح در عربستان سعودی علاوه کرد:

امیدواری ها براینست که کشور اسلامی عربستان سعودی قبلاً در حرف از صلح در افغانستان حمایت می کرد ولی با تدویر نشست بزرگ به سطح جهانی و با حضور بیش از صد عالم دین از کشور های مختلف اسلامی جهت ایجاد صلح و ثبات در افغانستان در جهت شفاف سازی و تبین حق در این بحران اقدام کرده با فتوای علمای جهان اسلام جنگ جاری در افغانستان ناروا دانسته شده و تأکید شده که انتحار و انفجار از دیدگاه اسلام حرام مطلق است.

این که توجیه مذهبی در رابطه به جنگ جاری و غیر مشروع و حرام بودن آنرا طالبان گفتند موفقیت بزرگ نشست است و میتواند روزنه بزرگ برای آغاز گفتگوهای صلح و ختم جنگ در افغانستان باشد. همه از مزایای آن اعم از زن و مرد پیر و جوان و کودک مستفید گردند ولی متأسفانه در نشست هیچ یک زنی اشتراک نداشت. از شورای عالی نیز به اشتراک زنان اجازه ندادند که واقعاً یک ضعف و نکته قابل توجه عطف برای زنان کشور است.

وی در اخیر خواست اعضای شورای عالی صلح را به نمایندگی از زنان کشور چنین بیان نمود: زنان خود در بلند بردن سطح آگاهی و ظرفیت شان تلاش مثمر کرده به اصطلاح خودشان‎را عیار بسازند. اگر میخواهند در بخش صلح و حل منازعه کار کند باید دانش لازم حقوقی را داشته باشند. وقتی برای حل منازعه میپردازند طرفین را قناعت داده از اجتماع خود مطالعه دقیق داشته باشند. مثال منازعه که در خانواده همسایه ها و باشندگان محل شان بوجود میاید میانجی خوب باشند. خوشبختانه در جامعه ما و در فرهنگ صلح به زنان احترام بیشتر قایل اند.

حامده صدیقی

ممکن است شما دوست داشته باشید