روزنامه ملی انیس

توافقنامه صلح دوحه و تبعات آن

یک سال از امضای توافقنامه صلح دوحه که میان امریکا و طالبان به امضا رسیده بود، گذشت، اما در این مدت مردم زجر کشیده افغانستان هیچگونه نتیجه یی ملموسی را شاهد نبودند، برعکس روزهای سخت و دشوار را سپری کردند و نخبگان جامعه مدنی، رسانه یی و با تأسف عالمان جید کشور را که هر کدام آن چراغ فروزان جامعه ما بودند نیز از دست دادیم.
ایالات متحده امریکا که مدت بیشتر از نزده سال می شود، به هدف نابودی القاعده، تحت عنوان ائتلاف ضد تروریزم پا به افغانستان گذاشته، سرانجام به تاریخ دهم حوت سال ۱۳۹۸ پس از هجده ماه مذاکره نفس گیر در پشت در های بسته، آنهم در عدم حضور هیئت جمهوری اسلامی افغانستان، توافقنامه صلح با طالبان را به امضا رسانید که امضای این توافقنامه فصل تازه یی از تحولات در افغانستان را رقم زد و ازهمان آغاز، علاوه بر شماری از کشور ها، دولت جمهوری افغانستان نیز به حیث یکی از طرف های اصلی جنگ و صلح در این کشور، چندان دل خوش از این توافقنامه نداشت، اما نظر به تعهدی که نسبت به صلح، ختم جنگ و برادر کشی در افغانستان دارد، حاضر به تطبیق یکی از بند های اساسی این توافقنامه که رهایی پنج هزار زندانی طالب را در بر می گرفت، تن داد و بیش از پنج هزار زندانی طالب را بدون قید و شرط از زندان های حکومت رها و هیئت مذاکره کننده صلح را نیز تشکیل و آمادگی خود را برای مذاکرات رو در رو با طالبان اعلام کرد.
اکنون که یک سال از توافقنامه صلح دوحه می گذرد، صرف چند بند محدود آن عملی شده و متباقی در حال بن بست است، اما پرسش هایی در افکار عمومی مطرح می شود که تبعات این توافقنامه برای مردم زجرکشیده و تشنه به صلح افغانستان چه بوده است؟ اگر از حقیقت نگذریم این طالبان بودند که امتیاز های بزرگی را از متن این توافقنامه مانند: سفر به کشورهای همسایه و منطقه، بلند رفتن اعتماد به نفس، رهایی بیش از پنج هزار زندانی این گروه که سبب تشدید جنگ در کشور شد، همچنان قطع حملات هوایی قوای ائتلاف بر مواضع طالبان و… را به دست آوردند، اما به خواست عموم مردم افغانستان که همانا آتش بس سراسری در کشور است، هیچگونه تمکین صورت نگرفت ، برعکس خشونت ها به صورت بی پیشنه یی افزایش یافت که ریشه در این توافقنامه دارد.
حالا که حکومت جدید امریکا مصروف بازنگری توافقنامه صلح دوحه است، بهتر خواهد بود که مشخص شود که آیا طالبان تعهداتی را که نسبت به این توافقنامه سپرده بودند به آن عمل کرده اند یا خیر؟ زیرا متباقی بندهای توافقنامه صلح دوحه زمانی قابل اجرا است که هردو جناح به تعهدات شان یکسان عمل کنند، در غیر آن این توافقنامه نه، بلکه یک سند امتیاز دهی است.
از این رو باید مشخص شود که طالبان این راه را که در پیش دارند، صادقانه ادامه می دهند و یا آنرا به بن بست می کشانند، اما نظر به شرایط و اوضاع جهان و منطقه دیده می شود که اجماع بین المللی پیرامون برقراری صلح عادلانه در افغانستان شکل گرفته که باید جناح های مذاکره کننده به ویژه طالبان آنرا درک کرده باشند و به تعهدات خود جامه عمل بپوشانند، مذاکرات میان افغانان را به شکل اساسی و معنادار آن آغاز کنند تا به یاری پرودگار عالمیان، این مذاکرات منجر به یک آتش بس سراسری و توافق جامع سیاسی در کشور گردد، زیرا با ادامه مذاکرات، ممکن است دست های مخوف دیگر فعال گردد و دامنه جنگ در این کشور را به درازا بکشاند.

ممکن است شما دوست داشته باشید