روزنامه ملی انیس

به مناسبت هفته کتاب و کتاب خوانی؛ اهمیت کتاب و گسترش فرهنگ کتاب خوانی در میان جوانان

بر اساس پژوهش هایی که از طریق دانشمندان و اهل خبره به عمل آمده است، از زمانی که انسان توانست به افکار خود انسجام بخشد و برداشت هایش را با استفاده از علامات و نشانه ها بر روی لوحه و کتیبه های سنگی حک و بنگارد، تمدن بشری آغاز یافت، به همین علت می توان گفت، سرچشمه تغییر و دگرگونی جهان و زندگی بشری دقیقاً به زمانی بر می گردد که «خط» ابداع شد و فرهنگ «مکتوب یا کتابت» شکل گرفت و رو به گسترش نهاد.

در مورد جایگاه برجسته و نقش سازنده کتاب در تکامل جامعه انسانی همین قدر کافی است که تمامی ادیان و مکاتب بشری و دانشمندان بزرگ تاریخ نه تنها در این زمینه اتفاق نظر دارند، بلکه خود نیز از طریق کتاب جاودانه مانده اند. بنابر آن رشد شگفت انگیز علم و دانش امروزی بشر و توسعه عرصه های مختلف زندگی انسانی همه مرهون «کتاب» وفرهنگ کتاب خوانی و مطالعه این گنجینه طلایی است. هیچ تمدن و فرهنگی در تاریخ بشری قامت بر نیافراشت، مگر اینکه از دل کتاب و فرهنگ جوانه زده باشد، هیچ جامعه خوش بخت و سعادت مند نمی شود مگر اینکه کتاب را دریچه به سوی جهان تازه کشوده باشد.

در جهان امروزی هم زمان با رشد دانش و توسعه جامعه انسانی، جایگاه و اهمیت کتاب و کتاب خوانی بیش از پیش درک شده و به آن ارزش داده می شود، چنان که کتاب و کتاب خوانی از روزهای اول زندگی و کودکی در محیط خانواده، مکتب و جامعه شروع می شود و تا آخرین و عالی ترین مراحل تحصیلات عالی و توان انسان برای دریافت اطلاعات و درک فراغت افراد جامعه بشری باز کرده است. به همین جهت میزان رشد و بالندگی علمی و فرهنگی هر جامعه با معیاری به نام کتاب مورد سنجش قرار می گیرد، بناءً هرقدر این معیار برجسته و غنی باشد به همان پیمانه هویت و اصالت آن جامعه نمود درخشان تری می‎یابد.

با درنظرداشت همین ارزشمندی و تأثیر پذیری کتاب در رشد و ارتقای سطح آگاهی افراد جامعه است که کتاب همواره در تاریخ و فرهنگ گذشته ما از جایگاه و اهمیت شایسته برخوردار بوده است  چنانکه بنابر شواهد تاریخی کشورما، کتاب خوانی یکی از جلوه های زیبای ذوق و اندیشه فرهیختگان و مهم ترین ابزارهای فکری، هنری و علمی در گستره تاریخ ما دانسته میشود، همچنان میراث مکتوب به جامانده است و از دوران های کهن گواهی براهمیت کتاب و کتاب خوانی در فرهنگ و تاریخ کشورما می دهد.

اما افسوس که این مقام پرارج و میراث سترگ و اهمیت کتاب و کتاب خوانی در جامعه ما کمرنگ و حتا در حال فراموشی قرار دارد وجای آنرا وسایل الکترونیکی به نام کمپیوتر و انترنت گرفته است، ولی با دشواری های رو به افزایش در شرایط کنونی کشو رما بازهم به خاطر احیا و گسترش فرهنگ کتاب خوانی به خصوص در میان قشر جوان  تلاش صورت می گیرد و برای غنامندی ارزش کتاب همه ساله هفته اخیر ماه ثور که هفته کتاب نام گذاری شده است از این هفته با کشوهمندی خاص تجلیل و گرامیداشت به عمل می آید و در روزهای این هفته که روز فرهنگی گفته می شود، نمایشگاه های بزرگی با تنظیم غرفه های مملو از کتاب که از طریق ناشران و چاپ گران مطابع خصوصی انسجام می یابد برگزار می گردد، ناشران صدها عناوین کتاب جدیدی را که از نویسندگان و مؤلفان مشهور کشور چاپ کرده اند، برای علاقه مندان کتاب و کتاب خوانی و اهل مطالعه عرضه می کنند.

آنچه که باید روی آن تأکید نمود آنست که کتاب و کتاب خوانی به گروه قشر خاصی از جامعه تعلق ندارد، تأکید برآنست که هر فرد جامعه باید با کتاب زندگی کند و کتاب خوانی را باید نیاز زندگی اجتماعی و احساس انسانی و دایمی تلقی نماید.

روی همین موضوع باید کتاب و کتاب خوانی هرچه بشتر در میان افراد جامعه ما به خصوص جوانان نهادینه شود.

باید گفت که نهادینه شدن فرهنگ کتاب و کتاب خوانی به این شیوه گسترش می یابد که پدران و مادران فرزندان خود را از خورد سالی و آوان رفتن به مکتب و مدرسه به کتاب و کتاب خوانی آشنا سازند وروحیه کتاب خوانی را در میان فرزندان شان به وجود آورند، همچنان مربیان و استادان در مکاتب و مدارس و آموزشگاه ها و تمام نهادهای آموزش و تربیتی در گسترش این مأمول نقش سازنده دارند، اما به شرط آنکه خود شان نیز برای ایفای چنین نقش آمادگی داشته باشند.

طوری که تجارب گواهی می دهد کتاب به عنوان یکی از ابزارهای آموزشی مورد توجه بوده است و اولیای امور دینی نیز برای پدید آوردن آثار علمی و فرهنگ مکتوب توصیه مهمی داشته اند. باید تذکار به عمل آورد که کتاب خواندن در وهله اول یک امر آموزشی است بنابر آن فرهنگ کتاب خوانی در میان نسل جوان کشور باید آموزش داده شود، تا جوانان با درک اهمیت کتاب خوانی به این موضوع علاقه زیادتر پیدا کنند. در مورد ارزش و اهمیت کتاب خوانی باید اشاره کنیم که کتاب خوانی باعث ارتقای سطح فرهنگ و یا سرمایه فرهنگی فرد می‎شود و این امر قوه درک و شناخت وی را افزایش می دهد و انسان می تواند با استفاده از مطالعه و کتاب خوانی مشکلات خود را حل کند. باید اذعان نمود که مطالعه اعم از کتاب و یا روزنامه ها باعث بالارفتن شناخت و آگاهی های انسان می شود، بلند رفتن شناخت در هر زمینه و سطحی که باشد اثرات مثبت و زیادی به سلامت شخصیت و چگونگی هویت انسان و حتا پیشرفت در زندگی می شود، از این خاطر مطالعه و کتاب خوانی نقش نهایت مهمی در سلامت روحی و ذهنی انسان و حتا سلامت جامعه می داشته باشد.

نوری هروی

ممکن است شما دوست داشته باشید