روزنامه ملی انیس

بهزاد ستاره تابناک آسمان هنر هرات

سمینار علمی تحقیقی دو روزه تحت عنوان «بهزاد نقاش، میناتوریست و چهره درخشان عصر تیموریان هرات» به مناسبت صدمین سالروز استرداد استقلال افغانستان از بریتانیا به اهتمام معینیت فرهنگ و هنر وزارت اطلاعات و فرهنگ، روز یکشنبه در تالار پوهنځی هنرهای زیبای پوهنتون کابل برگزار شد.

در این سمینار شماری از مسئولان بلند رتبه دولتی، هیئت رهبری وزارت اطلاعات و فرهنگ، استادان اکادمی علوم افغانستان و پوهنتون کابل، شخصیت های علمی و فرهنگی اشتراک ورزیده بودند.

حسینه صافی سرپرست وزارت اطلاعات و فرهنگ ضمن صحبت افتتاحیه گفت: هدف از برگزاری سمینار امروزی و سایر سمینارهای علمی و تحقیقی که در گذشته برگزار شده و یا برگزار خواهد شد نه تنها تجلیل و ارزیابی ابعاد مختلف فرهنگ و هنر کشور است بلکه شریک ساختن افتخارات گذشته فرهنگی کشورما در طی قرنها و در صد سال اخیر با هموطنان است که چگونه میتوانیم با امکانات و استعدادهای موجود که در حال حاضر داریم هنر و فرهنگ خود را بیشتر تقویت نماییم. مردم افغانستان با اینکه هنردوست و هنرپرور اند. صلح دوست نیز هستند رهبری و قیادت افغانی می خواهند و برای حل مشکلات خویش با تمسک به ارزش های تاریخی کارنامه ها و شخصیت های بزرگ ملی، سیاسی فرهنگی و هنری خویش را از امکانات موجود استفاده مؤثر خواهد نمود در طی دو روز سمینار علمی استادان و نخبه گان و محققین ما به طور دقیق در مورد شخصیت، آثار و ویژگی های خاص استاد بهزاد صحبت و مقالات شانرا بیان کردند.

ولی آرزومندی ما از نتایج سمینار اینست که چگونه بتوانیم از آثار کمال الدین بهزاد به حیث ابزار صلح اجتماعی استفاده مؤثر نماییم که مسئولیت فرد فرد کشور نیز است به خصوص کسانیکه مسئولیت های بزرگ سیاسی، اجتماعی و فرهنگی را به عهده دارند، وزارت اطلاعات و فرهنگ با درک این رسالت تلاش دارد تا از طریق مسئولیت فرهنگ وسیله مؤثر برای صلح اجتماعی واقع گردد.

وزارت اطلاعات و فرهنگ با هنر، فرهنگ و زیبایی های ولایات مختلف کشور سروکار وسعی می نماید از این ابزار ها یعنی اگر نقاشی و موسیقی است و یا سایر هنرهای تجسمی برای تغییر وارد نمودن در ذهنیت ها و زیبا ساختن ابعاد مختلف زندگی مردم استفاده نماید همچنان تلاش می کنیم از ورأی برگزاری سمینارهای علمی و تحقیقی مختلف در نهادینه ساختن فرهنگ همپذیری، اخوت و همدلی میان افغانها مؤثر واقع گردیم. از جمله یکی آن برگزاری سمینار حاضر است. تا نگذاریم دیگران از استعداد ها، شخصیت ها و کارنامه های ماندگار افغانستان استفاده سوء نماید. بعداً پیام رئیس جمهور و اکادمی علوم افغانستان قرائت و پرده از روی مینومنت استاد کمال الدین بهزاد توسط سرپرست اطلاعات و فرهنگ و مهمانان برداشته شد.

در بخش دوم و سوم، سمینار اختصاص یافته بود به خوانش مقالات علمی و تحقیقی محققین و استادان اکادمی علوم و پوهنتون کابل و در روز دوم که قرار است روز سه شنبه در زادگاه استاد کمال الدین بهزاد برگزار گردد خوانش مقالات ادامه خواهد یافت.

پوهان محمد رسول باوری معین فرهنگی و هنر هدف برگزاری سمینار را چنین بیان نمود: هدف از برگزاری سمینار شناسایی همه جانبه یی استاد کمال الدین بهزاد است دانشمندان و استادان طی مقالات به جهات و ابعاد مختلف شخصیت و آثار وی معلومات خواهد داد.

سمینار در دو محل برگزار می شود یکی در کابل و روز سه شنبه
در ولایت هرات ادامه خواهد یافت. دانشمندان و استادان پوهنتون هرات و اکادمی علوم مقالات شان را به خوانش خواهند گرفت.

اما در مورد شخصیت استاد کمال الدین بهزاد باید گفت که وی از سه ویژگی خاص برخور دار است.

اول- بهزاد یکی از نقاشان مطرح و سرشناس عهد خود و صاحب سبک خاص بود.

دوم- از مهارت های مهم و ارزنده استاد بهزاد گنجانیدن تصاویر زیاد در یک محدود بسیار کوچک بود، مشخصه سوم اینکه استاد بهزاد در عصری به نقاشی دست یافت که در آن زمان اعتقادات برای احیای این هنر مهیا نبود یعنی صدها خطر را پذیرفت و سهم بزرگ خویش را رونق بخشید، هنر نقاشی (میناتوری). و آثار ماندگاری را بجا گذاشت.

پوهاند محمد عالم فرهاد رئیس پوهنځی هنر های پوهنتون کابل طی صحبتی در رابطه به جایگاه و شخصیت استاد کمال الدین بهزاد گفت:

استاد کمال الدین بهزاد از شخصیت های عالی مقام در عرصه هنر، فرهنگ و صاحب سبک ویژه در هنر نقاشی (میناتوری) در عصر و زمان خویش بود.

برگزاری چنین سمینار ها در معرفی ووضاحت ابعاد شخصیت هنرمندان از زوایای مختلف نهایت تأثیر گذار بود تا نسل های آینده بتوانند از تجارب شان استفاده مثمر نمایند. آثار بجا مانده از استاد بهزاد از محتوای خاصی برخور دار
است.

چنانچه (انسان) به عنوان یک ارزش محور و مبنای جهان مادی از طیف های مختلف اجتماعی در آثاروی بازتاب یافته که ناشی از اوضاع سیاسی، اجتماعی و اقتصادی و ویژگی های روانشناختی خاص بهزاد می باشد.

پوهاند عالمی در رابطه به استفاده از سبک بهزاد در پوهنځی هنر های زیبای پوهنتون کابل گفت:

دیپارتمنت نقاشی سبک بهزاد را به شاگردان تشریح و تدریس
می نماید و استادان ما در این رابطه آثاری را تهیه و ترتیب نموده‌اند آرزومندیم که سبک بهزاد به طور فوق العاده از طریق یک دیپارتمنت اختصاصی تدریس شود تا این شیوه به نسل های بعد انتقال و ارزشهای گذشتگان ما احیا گردد.

محمد هاشم شارق رئیس هنرستان غلام محمد میمنگی گفت:

تدویر سمینار حاضر ارجگذاری به مقام و جایگاه استاد کمال الدین بهزاد و نشان دادن مکتب بهزاد است. روشهای مختص به خود را داشته یک نکته مهم اینکه تابلو های نقاشی «میناتوری» بهزاد را هر قدر که در پروجکتور بزرگ نماییم پکسل های آن تغییر نمی کند.

ما مکتب بهزاد را در هنرستان به شاگردان خویش تدریس مینماییم امیدواریم توجه بیشتر جهت رشد مکتب بهزاد صورت بگیرد. این مکتب به فراموشی سپرده نشود. 

سرمحقق عبدالجبار عابد عضو اکادمی علوم افغانستان:

استاد کمال الدین بهزاد یکی از مینیاتوریستان مشهور جهان به شمار می‌رود که آثار نفیس و گرانبهای از وی به جامانده است. وی صاحب سبک بخصوصی بود این هنرمند متجر و برازنده تلاش می نمود تا در ایجاد آثار خویش به شکل طبیعی واقعیت ها راباز‌گو نماید.

زمانیکه لئونارد داونیچی، رافائل، البردور در اروپا هنرنمایی می کردند استاد بهزاد در هرات سکه تجدد را به نام خود زد و این فن نفیس و ظریف را به اوج کمال رسانید.

استاد بهزاد در آمیزش رنگها مهارت خاص داشته یک شخصیت واقعیت گرد بود آثار وی ماندگار است تا امروز سبک وی اهمیت تاریخی و هنری خویشرا حفظ کرده است.

استاد فروزان امیری مشاور نصاب تعلیمی در وزارت معارف و علاقمند خاص مکتب ادبی هرات:

مکتب ادبی هرات در دوره درخشان تیموریان عالی ترین مرکز گرد آوری هنرمندان سرآمد و بزرگان اهل هنر و ادب و جایگاهی مناسب برای بزرگ ترین نگاره گردان تاریخ هنر و فرهنگ ما بوده است مشهور ترین و مستعد ترین نگاره گران این مکتب استاد بی بدیل هنر نقاشی (مینیاتوری) استاد کمال الدین بهزاد است که در دوره حکومت سلطان حسین بایقرا هنر نقاشی وی در هرات به اوج بالندگی و کمال هنر ورزی رسید و اکاوی در زندگی شخصیت، آثار سبک هنری و احوال این هنرمندان عالی قدر کشور مهم و ضروری بوده بر اهل هنر و ادب لازم است. تا زوایای پیدارو پنهان زندگی این هنر مند سترگ را از خلال آثار بجا مانده برای دیگران به معرفی بگیرند.

 زیرا شماری از آثار و نقاشی های بهزاد تا هنوز در کتاب خانه ها و موزیم های جهان موجود است.

محبوبه بابکر خیل رئیس فرهنگ و هنر برگزار کنندگان سیمنار استاد کمال الدین بهزاد نیز طی صحبتی گفت:

از آغاز سال تا حال چندین سمینار را به مناسبت صدمین سالگرد استقلال کشور راه اندازی نمودیم.

سیمنار جشن نوروز و سیمنار علامه سید جمال الدین افغانی را طی ۴ روز هم در کابل و در زادگاهش کنر راه اندازی کردیم سیمنار بعدی ما در رابطه به شخصیت برجسته و زن نامدار در تاریخ کشور گوهر شاد بیگم بود سومین سیمنار نیز در رابطه به شخصیت نامدار هنر و فرهنگ
کشور استاد کمال الدین بهزاد
است.

خانم بابکر خیل در ادامه افزود:

در هفته های نزدیک بنابر هدایت رهبری وزارت اطلاعات و فرهنگ معینیت فرهنگ هنر سیمناری را تحت عنوان «زن و صد سال فرهنگ» به استقبال از ۲۸ اسد صدمین سالگرد استقلال کشور راه اندازی خواهیم نمود و زنان نامور کشور را که در طی صد سال خدمت و کار در عرصه رشد و انکشاف فرهنگ نموده اند به معرفی خواهیم گرفت.

برعلاوه برنامه های هنری و فرهنگی شامل موسیقی، سینما، هنرهای زیبا، شاعری، نویسندگی و ژورنالیزم نیز شامل است.

برنامه تقدیر آثار چاپی نویسندگان را بطور استثنایی بنابر هدایت رهبری وزارت اطلاعات و فرهنگ و منظوری بودجه اختصاصی آن توسط رئیس جمهور به افتخار صدمین سالگرد استقلال افغانستان نیز در پلان داریم. نویسندگان و استادان که در طی پنج‌سال کتاب و آثار ارزشمندی را به چاپ رسانیده اند. مورد تقدیر مادی و معنوی قرار خواهند گرفت.

قابل ذکر است که تمام مقالات تهیه شده در سیمنارهای برگزار شده تحت رساله چاپ و نشر خواهد
گردید.

حامده صدیقی- مسعود نوابی

ممکن است شما دوست داشته باشید