روزنامه ملی انیس
ریاست روزنامه های دولتی افغانستان

برای تعمیم فرهنگ مطالعه و کتاب خوانی در میان نسل جوان باید توجه زیادتر مبذول گردد

همه ساله به پیشواز هفته مخصوص کتاب و کتاب خوانی نمایشگاه های کتاب و برگزاری محافل و روگشایی کتاب های تازه که از طریق دانشمندان و مؤلفان اقبال چاپ پیدا می کند از طرف وزارت اطلاعات و فرهنگ با همکاری مؤسسات نشراتی راه اندازی می شود، در نمایشگاه ها ناشران کتب، با گشایش غرفه های فروش کتاب صدها عنوان کتاب های جدید که در طول سال از طریق مؤلفان چاپ گردیده به معرض نمایش و فروش برای علاقه مندان کتاب قرار می دهند.

اما امسال به پیشواز هفته کتاب نخستین نمایشگاه کتاب در کتابخانه عمومی پوهنتون کابل راه اندازی گردیده است.

در ارتباط به کتاب و افزایش آن در نمایشگاه باید تذکار به عمل آورد که امسال بر افزایش کتاب های جدید و عرضه آن برای خوانندگان تحول چشم گیری دیده می شود، چرا که ناشران مؤفق به چاپ کتاب های زیادتری نسبت به سال گذشته شدند، اما گرمی بازار رسانه های برقی شامل انترنت. تویتر، فیسبوک و… مطالعه کتاب و آثار چاپی و مطبوع به شمول روزنامه ها و مجلات را درمیان جوانان گمرنگ ساخته است، از جانب دیگر در سالهای قبل که هنوز رسانه های برقی رشد نیافته بود محصلان برای نوشتن پایان نامه های تحصیلی خویش طبق سفارش استاد رهنمای خویش با رفتن به کتاب خانه و مراکز تحقیقی چندین کتاب را مورد مطالعه قرار می دادند و مجبور بودند تا به خاطر تهیه مونوگراف و چپتر های سخنرانی ها خویش مأخذ و منابع مؤثق علمی را مطالعه و بعد از خواندن موضوع مورد نظر را بازنویسی و با پژوهش چندین کتاب مقاله و مطلب سیمینار مونوگراف و پایان نامه تحصیلی خو را می نوشتند، اکثراً محصلان بنابر تأکید استاد رهنما پایان نامه تحصیلی را با پژوهش همه جانبه آماده می ساختند ولی طوری که مشاهده می گردد، در شرایط کنونی محصلان به خاطر تهیه پایان نامه و مونوگراف های خود زیادتر از انترنت استفاده می کنند، که همین موضوع از یک طرف آشنایی به کتاب و ارتقای سطح مطالعه محصلان را به کتاب های علمی کمرنگ ساخته است و از جانب دیگر سطح آگاهی آنان را از کتاب های علمی و تازه چاپ شده کاهش می دهد. مسایل کمرنگ شدن کتاب خوانی در حالی مورد بررسی و ارزیابی قرار می گیرد که پس از سالهای طولانی جنگ در افغانستان، با ایجاد مراکز و نهادهای فرهنگی بار دیگر فرهنگ کتاب خوانی درمیان مردم و به خصوص درمیان جوانان و دانش آموزان تا اندازه در حال رونق گرفتن است و برگرمی آن فزونی به عمل می آید. براساس بررسی ها، افغانستان در جریان سال های جنگ بسیاری از نهاد ها و مراکز فرهنگی خود را از دست داده اما، بعد از سقوط رژیم طالبان نهاد های فرهنگی از جمله کتاب خانه ها بازسازی گردیده اند، اکنون روزانه تعداد زیادی از محصلان و دانش آموزان از این کتاب خانه ها برای تهیه و نوشته چپتر های درسی و سیمینارهای صنفی مونوگراف ها و پایان نامه های تحصیلی استفاده می کنند. بنابر این مسئولان کتاب خانه عامه کابل، کتاب خانه پوهنتون کابل و سایر کتاب خانه ها و حتی کتاب فروشان تلاش می کنند تا کتاب های علمی زیادتری را برای مطالعه جوانان و علاقه مندان کتاب و کتاب خوانی آماده سازند و از جانب دیگر با مساعد شدن شرایط غنا سازی کتاب خانه ها که اکنون اضافه از هفتاد کتاب خانه عامه در سطح کشور فعال می باشد و برای غنامندی این کتاب خانه ها اضافه از صدها جلد کتاب جدیداً در کتاب خانه ها تهیه گردیده است تا جوانان و علاقه مندان کتاب بتوانند مسایل مورد نیاز شان را از کتاب خانه های عامه و سایر کتاب خانه و کتاب فروشان بدست آورند، همچنان کتاب خانه های شخصی و مراکز چاپ و نشر کتاب درحال رونق یافتن است.

در حالی که کتاب و کتاب خوانی بهترین وسیله برای مطالعه و آگاهی به علوم و فنون و دسترسی به منابع آموزش گفته می شود.

ولی طوری که اشاره رفت گسترش رسانه های الکترونیکی در سالهای اخیر از جمله انترنت سبب گردیده که فرهنگ کتاب خوانی در میان افراد با سواد به خصوص جوانانی که در موسسات تحصیلی مصروف آموزش و تحصیل اند کمرنگ شود و جوانان علاقه مندی کمتری به کتاب و کتاب خوانی داشته باشند.

اما کارشناسان عرصه علم ودانش می گویند که اگر بزرگان خانواده خودشان کتاب و روزنامه ها را مطالعه کنند واز کتاب های جدید علمی استفاده نمایند.

 بدون شک فرزندان شان نیز به کتاب وکتاب خوانی علاقه می گیرند و این موضوع درگسترش فرهنگ کتاب خوانی در میان جوانان تاثیرات زیادی وارد می نماید.

در کمرنگ شدن فرهنگ کتاب خوانی، عدم دسترسی به کتاب وقیمت بودن کتاب ها وعدم عرضه وتالیف کتاب های دلچسپ علمی و سیاسی آثار ناب شاعران و نویسندگان مشهور از طریق ناشران داخلی نسبت مشکلات اقتصادی را نباید از نظر دور داشت که این مسایل نیز بدون شک در کمرنگ شدن فرهنگ مطالعه و کتاب خوانی میان جوانان بی تاثیر نیست و همیشه باید به خاطر داشته باشیم کسانی که علاقه به کتاب و مطالعه دارند پول برای خرید کتاب ندارند و کتاب های مورد علاقه شان قیمت زیاد دارد، اما کسانی که پول دارند و امکانات دارند، چندان علاقه مندی به مطالعه کتاب را ندارند که این موضوع نیز در کمرنگ شدن مطالعه کتاب خوانی بی تاثیر بوده نمی تواند.

نوری

ممکن است شما دوست داشته باشید