روزنامه ملی انیس

اهــمیــت روزه

قرآنکریم تمامی روزه را در ادیان آسمانی فرض گردانیده ، چنانچه قرآن مجید می فرماید: ترجمه طوریکه فرض گردانیده شده بود برکسانی که پیش از شما بودند. این آیه مبارک تنها یک مسئله تاریخی نیست، بلکه برای روشن کردن این حقیقت مهم است که روزه مبارک  با تربیت نفس انسانی ارتباط خاصی دارد و در تزکیه نفس و قلب دارای تاثیری فطری می باشد، حتی دوره تربیه و تزکیه نفس بدون روزه تکمیل نمی گردد و هیچ عبادت دیگر بدیل آن نمی باشد وهمین دلیل در شرایع تمام پیامبران فرض  بوده است.

هدف روزه:

هدف حقیقی روزه آنست که انسان متقی گردد(البقره ۱۳۸) تقوی درحقیقت نام آن گوهر اخلاقی است که از محبت و خوف خداوند(ج) به وجود می آید از ایمان به الله پاک و درک صفات رحمت، کرم، فضل واحسان او تعالی احساس محبت به وجود می آید.

اقسام روزه:  

روزه شش قسم است که دانستن تفصیل واحکام آنها نهایت ضرور می باشد

  • فرض
  • واجب
  • سنت
  • نفل
  • مکروه
  • روزه فرضی: درتمامی سال فقط روزه گرفتن ماه مبارک رمضان بر مسلمانان فرض است، فرض بودن رمضان المبارک به صراحت از قرآن شریف و احادیث نبوی ثابت بوده
    و امت مسلمه در طول تاریخ با تواتر با آن عمل کرده است.

شخصیکه از فرصیت روزه رمضان انکار کند کافر بوده و از اسلام خارج می باشد و هر آنکه بدون عذر آنرا ترک کند فاسق وگنهکار بزرگ است. اگر رمضان با اساس عذر و یا غفلت ترک گردد، قضای آن نیز فرض می باشد، اما فرض مذکرو غیر مومن بوده و هروقتی که شخص بتواند آنرا بجا کند، اما بهتر است که به زودترین فرصت این فریضه را انجام دهد.

  • روز واجب: روزه ییکه نذر شده باشد و روزه کفاره واجب است، اگر شخصی روزه روز معین را نذر کرده باشد، روزه گرفتن همان روز ضرور می باشد، اما اگر روزی را معین نکرده بود هر وقت که بخواهد می تواند روزه گیرد، اما تاخیر آن بدون دلیل لازم نیست.
  • روزه مسنون: روزه های که پیامبر(ص) گرفته و یابه گرفتن آن ترغیب کرده سنت است و در روزه گرفتن آن اجر و ثواب بزرگ می باشد اما هیچ کدام از آنها سنت موکد نیست که به ترک آن شخص گنهکار گردد روزه های مسنون عبارت اند از:

الف: روزه روزنهم ودهم محرم به طور مسلسل

ب: روزه یوم عرفه یعنی نهم ذالحجه الحرام

ج: روزه ایام بیض، یعنی روزه گرفتن در روزهای ۱۳-۱۴ و ۱۵ هر ماه

  • روزه نفلی: غیراز روزهای فرض واجب و مسنون روزه گرفتن روزهای دیگر مستحب است، البته بعضی ایام چنان است که روزه گرفتن آنها اجر و ثواب بیشتر دارد، مثلاً ۶روز روزه گرفتن در ماه شوال المکرم، روزه گرفتن روزهای دوشنبه و پنجشنبه
    روزه گرفتن روز پانزدهم شعبان المعظم و روزه گرفتن هشت روز در دهه اول ذوالحجه.
  • روزه مکروه:

۱-تنها روز شنبه یا یکشنبه را روز گرفتن

۲- فقط روز عاشورا را روزه گرفتن

۳- روزه گرفتن زن بدون اجازه شوهرش

۴- بدون افطار دو یا چند روز مسلسل روزه گرفتن که بنام وصال یاد می گردد، در ایام فوق روزه گرفتن مکروه است.

۶– روزه حرام: در تمام سال روزه گرفتن پنج روز حرام است که عبارت اند از روزعیدفطر، روز عید اضحی یازدهم ذالحجه، دوازدهم ذالحجه سیزدهم ذالحجه.

یادداشت: این سه روز ۱۱-۱۲ و ۱۳ بنام ایام تشریق یاد می گردد.

شروط روزه: شروط روزه بر دونوع است

  • شروط وجوب
  • شروط صحت

قابل ذکر است که مسایلی را که وجود آنها برای صحیح شدن روزه ضرور است بنام شروط صحت، و مسایلی را که وجود آنها برای وجوب روزه ضرور می باشد، بنام شروط وجوب یاد می کنند.

  • شروط وجوب، روزه ماه مبارک رمضان: برای وجوب روزه وجود سه شرط ضروری است:

 اول- اسلام، پس روزه کافر صحیح نیست. دوم- پاک بودن از حیض ونفاس برای زنان. سوم- نیت، یعنی اراده قلبی برای روزه گرفتن لازم است.

اگر شخصی بدون اراده قلبی تمام روز از چیزهای که در روزه کناره گیری می شود، دوری گزیند روزه اش صحیح نیست.

فرایض روزه: در روزه از نمودار شدن صبح صادق تا غروب آفتاب کناره گیری از سه چیز فرض است:

  • خوردن
  • نوشیدن
  • لذت جنسی

سنن و مستحبات روزه: به شرح ذیل می باشد، اول سحری کردن سنت است اگرچه چند دانه خرما یا کمی آب باشد. دوم خوردن سحری در اخیر وقت مستحب است طوریکه چیزی وقت به صبح صادق مانده باشد. سوم نیت روزه را در شب کردن مستحب است.

چهارم عجله در افطار، پس از غروب آفتاب تاخیر نکردن در افطار مستحب است. پنجم، افطار با خرما وآب مستحب است. ششم اجتناب
 از غیبت، سخن چینی، دروغگویی غاالمغال قهر و ظلم در روزه مستحب است. هرچند اینکار ها به ذات خود و بدون روزه نیز بد می باشند، اما در روزه باید تلاش بیشتر برای دوری از این کارها انجام گیرد.

ماخذ: احکام و فضایل روزه رمضان از ص۴۱،۴۵ اثر چاپی محمد شریف رباطی 

عبدالهادی قریشی

ممکن است شما دوست داشته باشید