روزنامه ملی انیس

انکلستومای اثناعشری

Hookworm disease یکی از پنج مرض عمده پرازیت ها (shistosomiasis ,filariasis,kala-azar, malaria and hookworm را تشکیل میدهد. دو نوع necatore amarecaouse  , Ancylostoma duodenalis   میتواند انسان ها را مبتلا بسازد. از نظر تصنف taxonomy  به صنوف ذیل تقسیم میشود.

  • Kingdom: animalia
  • Phylum :Nematode
  • Class: secernentea
  • Order: Strongiloidae
  • Family: Ancylostomatidae
  • Genus: Necator/Ancylostoma
  • Species: A. duodenale and N. Americanus

توزیع جغرافیایی :

از نظر توزیع جغرافیایی هر نوع hookworm در یکی از مناطق خاص پیدا میشود.

Necatore amarecamous:

اساسا این پرازیت در مناطق مرطوب و گرم مانند مناطق گرم امریکا، دشت ها ی سحارا و جنوب آسیا پیدا میشود

Ancylostoma duodenalis:

اساسا این پرازیت در مناطق خشک و سرد مانند شمال هند،پاکستان ،شمال چین، آسایی میانه و شمال افریقا پیدا میشود.

هردو نوع پرازیتی که انسان ها را مصاب میسارند مانند انکلوستوما دیوینال و نیکاتور امریکانوس سالانه  در حدود ۸۰۰۰۰۰۰ نفر در سال است و در حدود ۹۰۰ ملیون در تمام دنیا مصاب این افت پرازیتی استند.

Hookworm ها در حقیقت پرازیت های اند که سبب مکیدن خون در وجود انسان ها میشود به همین دلییل شکل نیکاتور امریکانوس را به نام  قاتلین امریکایی ها یاد میکنند.

تفاوت موفولوژیک ویا ساختمانی  این دو پرازیت

  1. duodenale N. americanus

Size  larger     smaller

Shape        single curve, looks like C      double curves, looks like S

Mouth        ۲ pairs of ventral teeth        ۱peir of ventral cutting plates

Copulatory     circle in shape                        oval in shape

Bursa   (a top view) (a top view)

Copulatory    ۱pair with separate            ۱pair of which unite to form

spicule endings a  terminal hook let

caudal spine            present                             no

vulva position       post-equatorial                   pre-equatorial

Ancylostoma duodenalis

از نظر ساختمانی یا موفولوژیک:

انکلوستوما دیودینالز عبارت از یک نوع از پرازیت های نیماتودا است که به نام old world hookworm یاد میشود ویک پرازیت سلندر مانند ،سفید خاکستری که به اندازی تقریبا یک سانتی متر جنس مذکر وبالاتر از یک سانتی متر مونث آن طول دارد میباشد. این پرازیت از دو ساختمان دندان مانند خود که در buccal جوف دهن آن قرار دارد در چسپیدن به مخاط اثناعشر استفاده میکند.

این پرازیت در حدود ۰٫۲ ملی لیتر خون را روزانه میمکد.شکل کاهل مونث آن روزانه در حدود-۲۵۰۰-۱۰۰۰ عدد تخم گذاری میکند.

Life cycle یا سیکل حیاتی پرازیت:

قسمی که قبلا یادآور شدیم  شکل مونث این پرازیت روزانه ۱۰-۲۵ هزار عدد تخم گذاری میکند واین تخمه ها که به شکل لاروا اند از طریق مواد غایطه به محیط  بیرنی نرم ، مرطوب، وگرم طرح میشوند

در مرحله اول  بعنی برای ۳ روز لاروا مانند باکتریا ها از مواد غایطه تغذی میکند و بعدآ به مرحله دوم خود داخل میشود .

بعد از ۱-۲ روز به تخمه تبدیل میشود.

اعراض و علایم:

چون لاروای این پرازیت از طریق جلد وارد بدن میشود در جلد سبب خارش های جلد احمرار و التهاب اوعیه جلد در صورتیکه انتانات  در ساحه ماوفه مداخله نماید تخریشات شدید در جلد ماوفه دیده میشود. و از طریق دوران خون لاروای آن وارد ریه هاشده که سبب سرفه خشک،تب،بلغم خون دار و در معاینات فزیکی در ریه ها weezing قابل سمع میباشد.بعد از دوهفته ویا اضافه تر از آن پرازیت در غشای مخاطی duodenum,jujenum,ileum جا ګزین شده که در مراحیل اپتدایی آن بدون اعراض سیرنموده بعدا سبب بی اشتهای درد های بطنی،دلبدی استفراغ واسهالات شده وهمچنان این پرازیت روزانه به مقدار ۰,۲cc خون را مکیده وسبب اعراض و علایم iron deficiency anemia میشود وهمچنان ناشی از ضیاع پروتین از طریق جهازهضمی نزد مریضان hypoalbumenmia  تاسس نمود ودر نتجه سبب اذیما و ascites میشود ودر واقعات شدید وپیشرفته آن سندروم سو جزب نزد مریضان دیده میشود.

تشخیص ومعاینات لابرتواری:

تشخیص مرض توسط دریافت تخم های این پرازیت در مواد غایطه شده وهمچنان خون در مواد غایطه که توسط fecal occult blood test تسبت میشود میګردد.

ودر معاینات CBC انمی فقدان آهن موجود بوده که در لوحه خون محیطی کرویات سرخ خون به شکل hypochromic microcytic سویه آهن وفریتین سیروم پاین تر از حد نورمال وسویه TIBC از حد نورمال بلند دریافت میشود در نزد مریضان Anchylostoma Duodenalis

ودر صورتیکه ریه ها را مصاب شده باشد در معاینات CBC نزد مریضان سویه Esinophil از حد نورمال بلند بوده و۳۰-۶۰% مجموعه WBC را تشکیل میدهد.

تداوی Anchylostoma Duodenalis :

از ادویه جات ذیل در تداوی Anchylostoma Duodenalis استفاد میشود.

Pyrantal Pomate : در صورتیکه امعا را مصاب ساخته باشد به مقدار ۱۰mg/kg.w و دوز اعضمی آن ۱gr میباشد. که موثریت آن در حدود۷۸-۹۸%   است.

Mebendazole : به مقدار ۱۰۰mg روزانه دو مراتبه برای سه روز  توصیه شده و موثریت آن در حدود ۳۵-۹۸% میباشد.

Alebendazole از طریق فمی به مقدار ۴۰۰mg برای یک مراتبه توصیه میشود.

در صورتیک Iron Deficiency Anemia  موجود باشد برای مدت دوماه cap Fereous Sulphate 200mg روز سه مراتبه توصیه شده برای تکمیل ذخایر آهن وجود ادویه فوق الذکر به مقدار ۲۰۰mg روزانه یک مراتبه برای مدت چهار ماه ادامه داده
 میشود.

انزار  Anchylostoma Duodenalis :

 در صورتیک مرض قبل از اختلاطات جدی آن تشخیص شود و به تداوی آن اقدام شود انزار آڼ خوب
 میباشد.

توسط پوهنیار دوکتور محمد یوسف (انوری)

ممکن است شما دوست داشته باشید